برای از بین بردن بوی زهم گوشت گوسفندی، چند روش خانگی و موثر وجود دارد:
1. استفاده از آبلیمو یا سرکه
• کمی آبلیمو یا سرکه سفید به گوشت بمالید و بگذارید ۱۵ تا ۳۰ دقیقه بماند. سپس آن را با آب سرد بشویید. آبلیمو و سرکه هر دو خاصیت از بین بردن بوی زهم دارند.
2. خیس کردن در آب و پیاز
• یک یا دو عدد پیاز را خرد کرده و با کمی آب مخلوط کنید. گوشت را در این مخلوط قرار داده و بگذارید ۳۰ دقیقه تا ۱ ساعت بماند. پیاز بوی زهم را کاهش میدهد و طعم خوبی به گوشت میدهد.
3. استفاده از ادویهها و سبزیجات معطر
• برای پخت، از ادویههایی مانند دارچین، زنجبیل، زردچوبه، دانه هل، و برگ بو استفاده کنید. این ادویهها نهتنها بوی زهم را از بین میبرند بلکه طعم خوبی هم به گوشت میدهند.
4. خیس کردن در آب نمک
• گوشت را در یک ظرف آب نمک خنک قرار دهید و بگذارید حدود ۳۰ دقیقه تا ۱ ساعت بماند. سپس آن را با آب بشویید. این روش کمک میکند تا بو و طعم نامطبوع از گوشت خارج شود.
5. استفاده از ماست یا دوغ
• گوشت را در ماست یا دوغ بگذارید و حدود ۱ تا ۲ ساعت استراحت دهید. این کار نهتنها بوی زهم را کم میکند، بلکه بافت گوشت را نرمتر میکند.
6. استفاده از زنجبیل و سیر تازه
• چند تکه زنجبیل و چند حبه سیر را به گوشت اضافه کنید. زنجبیل و سیر هر دو برای از بین بردن بوی زهم و طعمدهی عالی هستند.
با استفاده از این روشها، میتوانید بوی زهم گوشت گوسفندی را به حداقل برسانید و طعم آن را دلپذیرتر کنید.
ترغیب کودکان به خوردن کله پاچه، با وجود طعم و ظاهر خاص آن، نیازمند رویکردی خلاقانه و آرام است. در ادامه چند راهکار برای ایجاد علاقه به این غذای مقوی و حفظ آن آمده است:
1. معرفی تدریجی و خلاقانه
بهتر است که کله پاچه را به تدریج و با ظاهر جذاب به کودکان معرفی کنید. میتوانید تکههای کوچک از بخشهای ملایمتر و خوشمزهتر، مانند زبان یا گوشت گونه، را به صورت پوره یا لقمههای کوچک به کودک بدهید. این روش باعث میشود تا کودکان به تدریج با طعم و بافت آن آشنا شوند.
2. استفاده از چاشنیها و طعمدهندههای ملایم
کودکان ممکن است از طعمهای تند و غلیظ خوششان نیاید، بنابراین میتوانید از ادویهها و چاشنیهای ملایم استفاده کنید. مثلاً افزودن کمی لیمو، سبزیجات تازه مانند جعفری، یا مقداری نمک میتواند طعم کله پاچه را برای کودکان دلچسبتر کند.
3. خلق داستانهای جذاب درباره کله پاچه
بسیاری از کودکان به داستانها علاقه دارند، بنابراین میتوانید از این ویژگی استفاده کنید. داستانهایی درباره خواص کله پاچه و اینکه چگونه این غذا به قهرمانها یا شخصیتهای خاص انرژی میدهد، میتواند به جذب آنها کمک کند. به عنوان مثال، بگویید که این غذا به بدن قدرت میدهد یا مغز را قوی میکند.
4. آشپزی مشارکتی
کودکان معمولاً از مشارکت در آشپزی لذت میبرند. میتوانید آنها را دعوت کنید تا در آمادهسازی غذا کمک کنند؛ مثلاً سبزیجات را بشویند یا تکههای کوچک گوشت را در ظرف بگذارند. این حس مشارکت میتواند علاقه آنها را به خوردن غذایی که خودشان در تهیهاش سهیم بودهاند، بیشتر کند.
5. ایجاد وعدههای خانوادگی شاد
خوردن کله پاچه بهصورت خانوادگی و در فضایی شاد و دوستانه میتواند تأثیر مثبتی بر علاقه کودکان داشته باشد. وقتی کودک ببیند که اعضای خانواده از این غذا لذت میبرند، احتمالاً خود او هم با اشتیاق بیشتری به آن نزدیک خواهد شد.
6. توجه به تنوع و تنقلات جذاب کنار کله پاچه
کنار کله پاچه میتوانید غذاها و تنقلات سالم دیگری را بگذارید که کودک به آنها علاقه دارد. این کار باعث میشود که کودک بهطور ناخواسته طعم کله پاچه را هم امتحان کند و کمکم به آن علاقهمند شود.
7. تاکید بر فواید غذایی
برای کودکان بزرگتر، توضیح مختصر و سادهای از فواید غذایی کله پاچه میتواند موثر باشد. مثلاً به آنها بگویید که کله پاچه باعث قوی شدن استخوانها، انرژی زیاد و تقویت حافظه میشود. استفاده از زبان ساده و دوستانه میتواند تاثیرگذار باشد.
8. تشویق و تحسین
هر بار که کودک حتی مقدار کمی از کله پاچه میخورد، او را تشویق کنید. تحسین و تشویق باعث ایجاد حس مثبت نسبت به غذا میشود و او را ترغیب میکند که دفعه بعد نیز با اشتیاق بیشتری آن را بخورد.
نتیجهگیری
ایجاد علاقه به کله پاچه در کودکان نیازمند صبوری، خلاقیت، و استفاده از روشهای روانشناختی است. با معرفی تدریجی، داستانپردازی، و ایجاد تجربههای مثبت در وعدههای غذایی خانوادگی، میتوانید این علاقه را حفظ و تقویت کنید. همچنین، مهم است که کودک تحت فشار قرار نگیرد و بهصورت طبیعی با این غذای مقوی آشنا شود.
گوشت گوساله میتواند برخی مضرات برای سلامت داشته باشد، بهویژه اگر به مقدار زیاد مصرف شود. برخی از این مضرات عبارتند از:
1. افزایش خطر بیماریهای قلبی: گوشت گوساله به دلیل محتوای بالای چربی اشباع، میتواند سطح کلسترول خون را بالا ببرد و خطر ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی را افزایش دهد.
2. مشکلات گوارشی: برخی از افراد به سختی میتوانند گوشت گوساله را هضم کنند. این امر میتواند موجب ناراحتیهای گوارشی مانند نفخ و یبوست شود.
3. خطر ابتلا به سرطان: مصرف زیاد گوشت قرمز، از جمله گوشت گوساله، با برخی از انواع سرطانها، بهویژه سرطان روده بزرگ، مرتبط است. این موضوع به دلیل ترکیبات شیمیایی ایجادشده در گوشت هنگام پختن آن در دماهای بالا است.
4. ریسک آلودگی به آنتیبیوتیکها و هورمونها: برخی از دامها برای افزایش رشد سریعتر یا پیشگیری از بیماریها با هورمونها و آنتیبیوتیکها تغذیه میشوند. این مواد میتوانند در گوشت باقی بمانند و از طریق مصرف گوشت به بدن انسان منتقل شوند و مشکلات سلامتی مختلفی ایجاد کنند.
5. التهابات بدنی: گوشت قرمز حاوی ترکیباتی است که میتواند باعث افزایش التهاب در بدن شود و این موضوع میتواند به درد مفاصل و دیگر مشکلات التهابی منجر شود.
6. خطر افزایش وزن: گوشت گوساله، بهویژه قسمتهای پرچرب، کالری بالایی دارد و مصرف مداوم آن میتواند به افزایش وزن و مشکلات مربوط به چاقی منجر شود.
برای کاهش این خطرات، میتوان مصرف گوشت قرمز را محدود کرد و از روشهای سالمتری برای پخت آن مانند کبابکردن با حرارت کم یا بخارپز استفاده کرد. همچنین مصرف پروتئینهای گیاهی و گوشتهای سفید مانند مرغ و ماهی، گزینههای بهتری برای سلامت قلب و کاهش ریسک بیماریها هستند.
میزان چربی و کالری هر قسمت گوشت گوسفندی متفاوت است. در ادامه به مقادیر تقریبی برخی از برشها و قسمتهای اصلی گوشت گوسفندی اشاره شده است:
۱. ران گوسفند
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
• کالری: حدود ۲۵۰ تا ۲۷۰ کالری در هر ۱۰۰ گر
• چربی: حدود ۱۰ تا ۱۵ گرم
۲. راسته (فیله)
• کالری: حدود ۲۸۰ تا ۳۰۰ کالری در هر ۱۰۰ گرم
• چربی: حدود ۱۵ تا ۲۰ گرم
• راسته یکی از قسمتهای نسبتاً کمچربتر و با کالری کمتر در گوشت گوسفند است.
۳. دنده (ریش)
• کالری: حدود ۳۵۰ تا ۴۰۰ کالری در هر ۱۰۰ گرم
• چربی: ۲۵ تا ۳۰ گرم
• دندهها چربی زیادی دارند و از پرچربترین بخشها به حساب میآیند.
۴. سردست
• کالری: حدود ۳۰۰ تا ۳۲۰ کالری در هر ۱۰۰ گرم
• چربی: حدود ۱۸ تا ۲۵ گرم
• سردست یکی از قسمتهایی است که ترکیبی از گوشت و چربی دارد.
![]() |
![]() |
![]() |
۵. گردن
• کالری: حدود ۳۰۰ کالری در هر ۱۰۰ گرم
• چربی: ۲۰ تا ۲۵ گرم
• گردن دارای چربی بالایی است و برای غذاهایی مانند آبگوشت استفاده میشود.
۶. قلوهگاه
• کالری: حدود ۳۸۰ تا ۴۰۰ کالری در هر ۱۰۰ گرم
• چربی: بالای ۳۰ گرم
• قلوهگاه، یا ناحیه شکمی، یکی از پرچربترین قسمتهای گوشت گوسفندی است.
۷. ماهیچه (ماهیچه ساق پا)
• کالری: حدود ۲۶۰ تا ۲۸۰ کالری در هر ۱۰۰ گرم
• چربی: حدود ۱۵ تا ۲۰ گرم
• ماهیچه به دلیل فعالیت زیاد این ناحیه، نسبتاً کمچربتر از برخی قسمتهای دیگر است و برای خورشتها استفاده میشود.
نکته:
این مقادیر میانگین هستند و میتوانند بسته به روش پخت و نوع گوشت (مثلاً ارگانیک یا صنعتی) تغییر کنند.
خوراک ماهیچه یکی از غذاهای سنتی و محبوب ایرانی است که با ماهیچه گوسفندی تهیه میشود. این خوراک به دلیل طعم لذیذ و بافت نرم ماهیچه، بسیار پرطرفدار است. در ادامه طرز تهیه یک خوراک ماهیچه خوشمزه با ماهیچه گوسفندی را به همراه نکات مهم برای بهتر شدن طعم آن توضیح میدهم.
مواد لازم برای خوراک ماهیچه با ماهیچه گوسفندی
• ماهیچه گوسفندی: ۴ عدد
• پیاز بزرگ: ۲ عدد
• هویج: ۲ عدد (اختیاری)
• سیر: ۳-۴ حبه
• چوب دارچین: ۱ تکه کوچک
• زعفران دمکرده: ۱ قاشق غذاخوری
• زردچوبه، فلفل سیاه، نمک: به مقدار لازم
• کره یا روغن: ۲ قاشق غذاخوری
• آب جوش: به مقدار لازم
• سیبزمینی: ۲ عدد (برای تزئین)
طرز تهیه خوراک ماهیچه گوسفندی
1. آمادهسازی ماهیچهها
• ابتدا ماهیچهها را بشویید و کمی خشک کنید. برای از بین بردن بوی زهم، میتوانید آنها را با کمی آبلیمو یا نمک و آب شسته و سپس آبکشی کنید.
2. تفت دادن پیاز و ادویهها
• پیازها را به صورت خلالی خرد کرده و در قابلمهای مناسب با کمی روغن یا کره تفت دهید تا طلایی شوند.
• سپس سیر خرد شده را به پیاز اضافه کرده و به همراه زردچوبه و فلفل سیاه تفت دهید تا عطر ادویهها آزاد شود.
3. اضافه کردن ماهیچهها
• ماهیچههای شسته شده را به قابلمه اضافه کنید و با پیاز و ادویهها تفت دهید. این کار باعث میشود که سطح ماهیچهها کمی برشته شده و طعم بهتری به خود بگیرند.
4. افزودن هویج و چوب دارچین
• هویجها را به صورت حلقهای خرد کرده و به قابلمه اضافه کنید. همچنین چوب دارچین را نیز در قابلمه بگذارید تا عطر و طعم خوبی به خوراک بدهد.
5. افزودن آب و زعفران
• به اندازهای آب جوش به قابلمه اضافه کنید که روی ماهیچهها را بپوشاند. سپس زعفران دمکرده را اضافه کرده و حرارت را کاهش دهید.
• درب قابلمه را بگذارید و اجازه دهید ماهیچهها با حرارت ملایم حدود ۲-۳ ساعت به آرامی بپزند تا کاملاً نرم شوند و آب خوراک به اندازه کافی غلیظ شود.
6. اضافه کردن نمک در پایان پخت
• در ۳۰ دقیقه آخر پخت، نمک را اضافه کنید. اضافه کردن نمک در ابتدای پخت ممکن است باعث دیرپز شدن ماهیچهها شود.
7. پخت سیبزمینی برای تزئین (اختیاری)
• سیبزمینیها را به صورت ورقهای یا خلالی سرخ کنید و به عنوان تزئین در کنار خوراک ماهیچه سرو کنید.
نکات مهم برای تهیه خوراک ماهیچه گوسفندی
• پخت آرام و طولانی: یکی از رازهای خوشمزه شدن خوراک ماهیچه، پخت آرام با حرارت ملایم است. این روش باعث میشود ماهیچهها به خوبی نرم و طعمدار شوند.
• استفاده از زعفران: زعفران دمکرده طعم و رنگ خاصی به خوراک میدهد و بهتر است حتماً از آن استفاده کنید.
• استفاده از ادویههای معطر: چوب دارچین و زعفران برای خوشطعم کردن این خوراک ضروری هستند. اگر به طعمهای دیگر علاقه دارید، میتوانید کمی هل نیز اضافه کنید.
• سرو خوراک: خوراک ماهیچه را میتوانید با برنج زعفرانی، نان تازه یا حتی سبزیجات پختهشده سرو کنید.
این خوراک ماهیچه گوسفندی خوشطعم و خوشعطر آماده است و به عنوان یک غذای مجلسی و لذیذ میتواند در مهمانیها و مجالس سرو شود.
طرز تهیه آبگوشت یا دیزی سنگی ایرانی، یکی از غذاهای سنتی و محبوب ایرانی، به شرح زیر است:
مواد لازم:
گوشت گوسفندی با استخوان: ۵۰۰ گرم
نخود و لوبیا سفید (خیسانده): هر کدام ۱/۲ پیمانه
پیاز: ۱ عدد بزرگ
سیبزمینی: ۲ عدد بزرگ
گوجهفرنگی: ۲ عدد
رب گوجهفرنگی: ۱ قاشق غذاخوری
نمک، فلفل سیاه، زردچوبه: به میزان لازم
لیموعمانی: ۲ عدد
سیر: ۲ حبه
دارچین: به مقدار کم (اختیاری)
برای تهیه آبگوشت یا دیزی سنگی، بهترین گوشت، گوشت گوسفندی با استخوان است، زیرا طعم لذیذی به غذا میدهد. قسمتهای خاصی از گوشت گوسفند که برای این غذا مناسب هستند عبارتند از:
1. گردن: گوشت گردن نرم و لذیذ است و بافت چربی کمی دارد، که به قوام و طعم بهتر آبگوشت کمک میکند. |
![]() |
3. ماهیچه: این قسمت هم برای آبگوشت مناسب است و به غذا طعم خاصی میبخشد. |
![]() |
2. دنده: دنده گوسفند هم مقدار مناسبی چربی دارد و باعث میشود آبگوشت خوشطعم و غنی شود. | 4. قلم: میتوانید از یک تکه قلم هم استفاده کنید، که باعث میشود آبگوشت مغذیتر و لذیذتر شود. |
![]() |
ترکیبی از این قسمتها به شما آبگوشت سنتی خوشمزهتری میدهد و مزهای اصیلتر به غذا میبخشد.
طرز تهیه:
1. آمادهسازی حبوبات: نخود و لوبیا را از شب قبل خیس کنید و چند بار آب آنها را عوض کنید تا نفخ آنها گرفته شود.
2. سرخ کردن گوشت و پیاز: ابتدا پیاز را خرد کنید و در قابلمه یا دیزی با مقداری روغن تفت دهید. سپس گوشت را اضافه کرده و همراه با پیاز کمی تفت دهید تا رنگ گوشت تغییر کند.
3. اضافه کردن حبوبات و ادویهها: نخود و لوبیا را به قابلمه اضافه کرده و زردچوبه، فلفل و دارچین (اختیاری) را نیز اضافه کنید. همه مواد را به خوبی هم بزنید.
4. اضافه کردن آب و گوجهفرنگی: حدود ۵ تا ۶ لیوان آب به قابلمه اضافه کنید. گوجهفرنگیها را پوست بگیرید و خرد کنید و همراه با رب گوجهفرنگی به قابلمه اضافه کنید.
5. پختن مواد: قابلمه را روی حرارت متوسط بگذارید و اجازه دهید تا مواد برای حداقل ۲ تا ۳ ساعت آرام پخته شوند تا حبوبات و گوشت نرم و پخته شوند.
6. اضافه کردن سیبزمینی و لیموعمانی: بعد از اینکه مواد کمی پخت، سیبزمینیها را پوست گرفته و به صورت درسته اضافه کنید. همچنین، لیموعمانیها را با چنگال سوراخ کرده و در قابلمه بگذارید.
7. نمک زدن و ادامه پخت: در نیم ساعت آخر پخت، نمک را اضافه کنید و اجازه دهید تا مواد به خوبی جا بیافتند و طعمها با هم ترکیب شوند.
8. نحوه سرو: آبگوشت را در ظرفهای جداگانه سرو کنید. معمولاً با نان سنگک، سبزی خوردن و ترشی سرو میشود.
نکات:
اگر دوست دارید آبگوشتتان غلیظتر باشد، کمی از مواد را با گوشتکوب بکوبید و دوباره به قابلمه برگردانید تا قوام بیشتری پیدا کند.
آبگوشت را میتوان در دیزیهای سفالی یا سنگی طبخ کرد که به غذا طعم خاصی میبخشد.
نوش جان!
روغنگیری از دنبه گوسفندی یکی از روشهای سنتی تهیه روغن حیوانی است که در بسیاری از فرهنگها رایج است. روغن دنبه، که به روغن گوسفند نیز معروف است، دارای طعم خاصی است و در پخت و پز و تهیه غذاهای مختلف مورد استفاده قرار میگیرد. در زیر مراحل روغنگیری از دنبه گوسفندی به طور خلاصه توضیح داده شده است.
مراحل روغنگیری از دنبه گوسفندی
۱. تهیه دنبه
• انتخاب دنبه: دنبه را از گوشتفروشی یا بازار تهیه کنید. دنبه باید تازه و با کیفیت باشد.
۲. شستشو و آمادهسازی
• شستشوی دنبه: دنبه را به خوبی بشویید تا هرگونه آلودگی و خون روی آن از بین برود.
• برش دنبه: دنبه را به قطعات کوچکتر برش بزنید. این کار باعث میشود که روغن به راحتی خارج شود.
۳. حرارت دادن
• قرار دادن در ظرف: قطعات دنبه را در یک قابلمه یا ظرف مناسب قرار دهید.
• حرارت ملایم: روی حرارت ملایم قرار دهید و به تدریج حرارت را افزایش دهید. این کار باعث میشود که چربی به تدریج ذوب شود.
• هم زدن: گاهی اوقات محتویات را هم بزنید تا چربی به طور یکنواخت ذوب شود و ته نگیرد.
۴. جدا کردن روغن
• روند روغنگیری: پس از چند ساعت، خواهید دید که چربی به تدریج ذوب شده و روغن از آن خارج میشود. این روند ممکن است بین ۱ تا ۲ ساعت طول بکشد.
• صاف کردن روغن: پس از اینکه روغن به خوبی جدا شد، آن را از طریق یک پارچه نازک یا صافی به یک ظرف دیگر منتقل کنید. این کار باعث میشود که ذرات جامد و باقیماندههای دنبه جدا شوند.
۵. نگهداری
• نگهداری در ظروف شیشهای: روغن را در یک ظرف شیشهای یا پلاستیکی تمیز و خشک نگهداری کنید. این روغن میتواند به مدت چند ماه در یخچال نگهداری شود.
• دما: روغن دنبه در دماهای پایین ممکن است سفت شود. در صورت نیاز، میتوانید آن را با حرارت ملایم دوباره ذوب کنید.
نکات مهم
• حرارت ملایم: برای جلوگیری از سوختن چربی، از حرارت بالا خودداری کنید و حرارت را به تدریج افزایش دهید.
• زمان: زمان روغنگیری بستگی به مقدار دنبه و اندازه قطعات آن دارد. دقت کنید که روغن به خوبی گرفته شود.
• تمیزی: ظروف و ابزارهای استفاده شده باید کاملاً تمیز باشند تا روغن با کیفیتتری به دست آید.
با رعایت این مراحل میتوانید روغن خوشمزه و سالمی از دنبه گوسفندی تهیه کنید که میتواند در آشپزی به عنوان یک ماده مغذی و خوشطعم مورد استفاده قرار گیرد.
دنبه گوسفندی، که به عنوان چربی زیر پوست و اطراف اعضای داخلی گوسفند شناخته میشود، دارای مزایا و معایب خاصی است. در ادامه به بررسی این مزایا و معایب پرداخته میشود:
مزایای دنبه گوسفندی
1. منبع انرژی:
• دنبه گوسفندی یک منبع غنی از انرژی است و میتواند در رژیم غذایی افرادی که نیاز به کالری بیشتری دارند، مفید باشد.
2. حاوی اسیدهای چرب:
• دنبه دارای اسیدهای چرب اشباع و غیر اشباع است که در صورت مصرف به مقدار معقول میتواند برای بدن مفید باشد. برخی از این چربیها ممکن است به حفظ سلامت سلولها کمک کنند.
3. طعم و عطر خاص:
• دنبه به غذاها طعم و عطر خاصی میدهد و میتواند کیفیت و مزه غذاهایی مانند کباب و خورشت را افزایش دهد.
4. منبع ویتامینها:
• دنبه حاوی ویتامینهای محلول در چربی مانند ویتامینهای A و D است که برای سلامتی ضروری هستند.
5. غنی از مواد معدنی:
• دنبه ممکن است حاوی مواد معدنی مهمی مانند آهن و روی باشد که برای سلامتی و عملکرد صحیح بدن ضروری هستند.
معایب دنبه گوسفندی
1. افزایش کلسترول:
• دنبه دارای مقدار بالایی از چربیهای اشباع است که میتواند منجر به افزایش سطح کلسترول بد (LDL) و خطر بیماریهای قلبی-عروقی شود.
2. چاقی و افزایش وزن:
• مصرف زیاد دنبه میتواند به افزایش وزن و چاقی منجر شود، بهخصوص در افرادی که سبک زندگی کمتحرکی دارند.
3. مشکلات گوارشی:
• برخی افراد ممکن است به دلیل چربی بالای دنبه دچار مشکلات گوارشی، مانند سوء هاضمه یا نفخ شوند.
4. خطر ابتلا به بیماریهای مزمن:
• مصرف زیاد چربیهای اشباع میتواند خطر ابتلا به بیماریهای مزمن مانند دیابت نوع 2 و بیماریهای قلبی را افزایش دهد.
5. عدم تعادل غذایی:
• استفاده بیش از حد از دنبه ممکن است باعث ایجاد عدم تعادل در رژیم غذایی شود و جایگزین منابع سالمتر چربیها، مانند چربیهای غیرفراوریشده، گردد.
نتیجهگیری
دنبه گوسفندی میتواند در مقادیر متعادل به عنوان منبع انرژی و طعمدهنده در غذاها مفید باشد، اما باید به خاطر مضراتی که ممکن است برای سلامتی داشته باشد، مصرف آن را محدود کرد. افرادی که دارای مشکلات قلبی، چربی خون بالا یا سایر شرایط بهداشتی هستند، باید در مصرف دنبه احتیاط کنند و بهتر است با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنند.
یک گوسفند از زمان تولد تا بلوغ برای رسیدن به وزن مناسب و کیفیت مطلوب گوشت باید مراحل رشدی خاصی را طی کند و شرایط نگهداری و تغذیهای مناسبی داشته باشد. در زیر به این مراحل و شرایط اشاره شده است:
1. دوران شیرخوارگی (تولد تا 3 ماهگی)
تغذیه: در این دوران، بره به شیر مادر نیاز دارد که منبع اصلی تغذیه و تأمین ویتامینها و مواد مغذی اولیه است. تغذیه با شیر مادر باعث تقویت سیستم ایمنی و رشد بهتر بره میشود.
شرایط نگهداری: برهها باید در محیطی گرم و تمیز نگهداری شوند تا از بیماریهای عفونی در امان باشند. حفظ دمای مناسب در این دوره حیاتی است.
2. دوران رشد اولیه (3 تا 6 ماهگی)
تغذیه: در این مرحله، علاوه بر شیر، باید به تدریج علوفه و دانه به جیره غذایی بره اضافه شود. استفاده از علوفههایی مثل یونجه و شبدر همراه با دانههایی مانند جو و ذرت به رشد سریع و وزنگیری بره کمک میکند.
شرایط نگهداری: فضای کافی برای حرکت و چرا باید فراهم شود تا بره بتواند فعالیت فیزیکی داشته باشد. این فعالیتها به تقویت عضلات و کاهش مشکلات استخوانی کمک میکنند.
3. دوران رشد پیشرفته (6 تا 12 ماهگی)
تغذیه: در این مرحله، نیازهای غذایی بره بیشتر شده و باید از جیرههای غذایی پروتئیندار و انرژیزا استفاده شود. مخلوطی از علوفه باکیفیت و دانههای غنی از انرژی برای رشد سریعتر بره و رسیدن به وزن مناسب توصیه میشود.
شرایط نگهداری: باید محیطی فراهم شود که گوسفند از استرس دور باشد، زیرا استرس میتواند بر رشد و سیستم ایمنی اثر منفی بگذارد. تهویه مناسب و دسترسی به آب تمیز از دیگر الزامات مهم هستند.
4. دوره پایانی (بلوغ و آمادهسازی برای ذبح)
تغذیه: در این مرحله، باید از جیرههای متراکم و غنی استفاده شود تا گوسفند به وزن نهایی موردنظر برسد. میتوان از مکملهای معدنی و ویتامینی نیز بهره برد.
شرایط نگهداری: در این مرحله، مراقبت از سلامتی گوسفند، نظارت بر وزن، و بررسی وضعیت کلی برای اطمینان از کیفیت مطلوب گوشت اهمیت دارد.
نکات مهم برای وزنگیری و تغذیه مناسب
تنوع غذایی: ترکیب مواد غذایی مختلف شامل علوفه، دانهها و مکملهای ویتامینی.
بهداشت محیط: تمیزی آغل و جلوگیری از رطوبت و دمای پایین.
نظارت بر سلامت: واکسیناسیون و معاینه دورهای برای پیشگیری از بیماریها.
مدیریت استرس: ایجاد محیطی آرام برای کاهش استرس و افزایش کیفیت رشد.
در مجموع، برهها در صورت دریافت تغذیه مناسب و نگهداری در شرایط بهینه میتوانند طی 6 تا 12 ماه به وزن ایدهآل برای ذبح برسند.
سلام به همراهان مستر قصاب،مجموعه ماه چندین ساله که جهت رفاه شما عزیزان چرخه کشتار راه اندازی کرده،بره نر هر روز از دامداری به کشتارگاه منتقل میشه و کشتار انجام میشه یک روز در پیش سرد میمونه و کاملا شسته میشه و همکارای من به بهترین نحو و به درخواست شما برش بسته بندی انجام میدن به دست شما عزیزان میرسونن.
حال بدانیم:
بهترین زمان برای مصرف گوشت دام تازه ذبحشده بستگی به نوع گوشت و فرآیند آمادهسازی آن دارد. بهطور کلی، گوشت تازه بلافاصله پس از ذبح نیاز به مدتی استراحت دارد تا بافتهای آن نرمتر شود و طعم بهتری پیدا کند. در ادامه توضیحاتی در مورد بهترین زمان مصرف آورده شده است:
![]() |
![]() |
۱. گوشت قرمز (گاو و گوسفند)
گوشت تازه پس از ذبح در اثر انقباض عضلات سفت میشود. این حالت را سفت شدن لاشه یا Rigor Mortis میگویند. برای این که گوشت طعم و بافت بهتری داشته باشد، باید این دوره سفت شدن بگذرد. به همین دلیل بهتر است گوشت دام تازه ذبحشده حدود ۲۴ تا ۴۸ ساعت در دمای یخچال (حدود ۰ تا ۴ درجه سانتیگراد) نگهداری شود. این فرآیند که استراحت گوشت یا عملآوری (Aging) نام دارد، باعث تجزیه طبیعی پروتئینهای گوشت میشود و در نهایت گوشت نرمتر و خوشطعمتری به دست میآید.
۲. گوشت مرغ
گوشت مرغ معمولاً نیازی به زمان استراحت زیادی ندارد و حدود چند ساعت پس از ذبح، یعنی بعد از کاهش دمای گوشت به دمای یخچال، قابل مصرف است. اما اگر فرصت دارید، بهتر است آن را ۱۲ تا ۲۴ ساعت در یخچال نگه دارید تا طعم و بافت آن بهبود یابد.
۳. فواید استراحت دادن به گوشت
• افزایش طعم: فرآیند عملآوری باعث بهبود طعم گوشت میشود.
• نرمی و لطافت: با تجزیه پروتئینها، گوشت نرمتر و خوشمزهتر میشود.
• هضم بهتر: گوشت عملآوریشده راحتتر هضم میشود.
نکته مهم
نگهداری گوشت در دمای مناسب (بین ۰ تا ۴ درجه سانتیگراد) برای جلوگیری از رشد باکتریها و فساد گوشت ضروری است. اگر نمیخواهید گوشت را بلافاصله مصرف کنید، میتوانید آن را پس از عملآوری اولیه، در فریزر قرار دهید.
بنابراین، برای بهترین کیفیت و طعم، مصرف گوشت قرمز ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد از ذبح و گوشت مرغ پس از چند ساعت استراحت یا نهایتاً تا ۱۲ ساعت پس از ذبح توصیه میشود.
برای ورزشکاران، هر دو نوع گوشت (گوساله و گوسفند) میتوانند گزینههای مناسبی باشند، اما تفاوتهایی دارند که ممکن است یکی را نسبت به دیگری بهتر کند:
گوشت گوساله:
1. پروتئین بیشتر: گوشت گوساله معمولاً پروتئین بیشتری نسبت به گوشت گوسفند دارد و این میتواند به بهبود عضلهسازی کمک کند.
2. چربی کمتر: گوشت گوساله، به خصوص در قطعات کمچرب، چربی کمتری دارد. این امر برای ورزشکارانی که میخواهند کالری دریافتی خود را کنترل کنند، مفید است.
3. آهن و ویتامین B12: گوشت گوساله منابع خوبی از آهن و ویتامین B12 است که برای انرژی و جلوگیری از خستگی اهمیت دارند.
گوشت گوسفند:
1. طعم بهتر و چربی بیشتر: گوشت گوسفند معمولاً چربی و طعم بیشتری دارد، که میتواند برای کسانی که نیاز به کالری بیشتری دارند مفید باشد.
2. منابع چربی مفید: چربیهای موجود در گوشت گوسفند حاوی اسیدهای چرب ضروری هستند که به عملکرد قلب و عروق کمک میکنند.
3. مواد معدنی: گوشت گوسفند غنی از روی و سلنیوم است که برای تقویت سیستم ایمنی و حفظ سلامتی مهم هستند.
نتیجهگیری
انتخاب بین گوشت گوساله و گوسفند بستگی به اهداف و نیازهای تغذیهای ورزشکار دارد:
برای افزایش حجم عضلانی با چربی کمتر، گوشت گوساله میتواند گزینه بهتری باشد.
برای تأمین کالری بیشتر و طعم مطلوبتر، گوشت گوسفند انتخاب خوبی است.
بهتر است برای تنظیم برنامه غذایی مناسب، ورزشکاران با یک متخصص تغذیه مشورت کنند.
سلام به دوستاران مستر قصاب،برای تهیه حلیم، بهترین قسمت گوشت، گوشت گردن یا گوشت ماهیچه گوسفند است. این قسمتها بافتی لطیف و چربی مناسبی دارند که باعث میشود حلیم خوشطعمتر و بافت آن کشدارتر و یکنواختتر شود.
اگر به گوشت گوسفند دسترسی ندارید یا ترجیح میدهید از گوشت گاو استفاده کنید، قسمت ماهیچه گاو نیز میتواند گزینه مناسبی باشد، اما به خاطر داشته باشید که طعم حلیم کمی متفاوت خواهد شد.
![]() |
![]() |
![]() |
در اینجا یک دستور پخت سنتی و ساده برای حلیم گندم با گوشت گوسفند ارائه شده است. این دستور، حلیمی خوشطعم و کشدار را به شما میدهد.
مواد لازم
• گندم پوستکنده: ۲ پیمانه
• گوشت گوسفند (ترجیحاً گردن یا ماهیچه): ۳۰۰ گرم
• آب: ۸ الی ۱۰ پیمانه (به میزان لازم)
• پیاز: ۱ عدد
• نمک: به مقدار لازم
• دارچین و شکر: برای تزیین
طرز تهیه
1. آمادهسازی گندم: ابتدا گندم را از شب قبل بشویید و در آب خیس کنید تا نرم شود. این کار به پخت بهتر و سریعتر گندم کمک میکند.
2. پخت گندم: گندم خیسخورده را در قابلمه بزرگی بریزید و حدود ۸ الی ۱۰ پیمانه آب به آن اضافه کنید. قابلمه را روی حرارت ملایم قرار دهید و بگذارید گندمها به آرامی بپزند و کاملاً نرم و له شوند. این کار ممکن است چند ساعت طول بکشد. در حین پخت، مرتباً هم بزنید تا ته نگیرد.
3. پخت گوشت: گوشت را همراه با پیاز و مقداری آب در قابلمه دیگری قرار دهید و اجازه دهید به خوبی بپزد. وقتی گوشت کاملاً پخته و نرم شد، آن را از قابلمه خارج کرده و پیازها را دور بیندازید. سپس گوشت را ریشریش کنید.
4. ترکیب گندم و گوشت: گوشت ریشریش شده را به قابلمه گندم اضافه کنید. مخلوط را بهطور مداوم هم بزنید تا گوشت و گندم به خوبی با هم ترکیب شوند و حلیمی یکدست و کشدار بهدست آید. این مرحله نیاز به صبر و هم زدن مداوم دارد، بهویژه اگر میخواهید حلیم کاملاً یکنواخت و نرم شود.
5. اضافه کردن نمک: وقتی مخلوط حلیم یکدست و غلیظ شد، مقدار کمی نمک به آن اضافه کنید و دوباره هم بزنید. سپس شعله را خاموش کنید.
6. سرو کردن حلیم: حلیم را در کاسه بریزید و با دارچین و شکر تزیین کنید. در صورت تمایل، میتوانید کمی کره آب شده نیز روی حلیم بریزید تا طعم و عطر بیشتری به آن بدهد.
نکات مهم
• هم زدن مداوم در هنگام پخت حلیم باعث میشود که ته نگیرد و کشدار شود.
• اگر حلیم خیلی غلیظ شد، کمی آب جوش اضافه کنید و هم بزنید.
• میتوانید حلیم را با مقداری روغن یا کره آبشده سرو کنید تا خوشمزهتر شود.
این دستور پخت حلیم برای وعده صبحانه یا افطار بسیار مناسب است. امیدوارم از طعم آن لذت ببرید!
سالمترین منابع پروتئین حیوانی عبارتند از:
بهتر است منابع پروتئین بدون چربی و یا کم چربی را انتخاب کنید و تا حد امکان مصرف گوشت های پرچرب و گوشت فرآوری شده را کاهش دهید ( گوشت هایی که با دودی کردن ، نمک زدن ، پخت و پز یا افزودن مواد نگهدارنده دیگر حفظ می شوند). رژیم های غذایی حاوی گوشت فراوری شده با افزایش خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ ارتباط دارند.
برای دریافت پروتئین به دنبال منابعی باشید که دارای چربی اشباع کم ، پردازش نشده یا چربی اشباع نشده و امگا 3 های سالم برای قلب باشند. چند مثال خوب عبارتند از:
1. ماهی: ماهیها بهویژه ماهیهای چرب مانند سالمون، قزلآلا و ساردین، منابع عالی پروتئین و اسیدهای چرب امگا-۳ هستند که برای سلامت قلب و مغز مفیدند. این ماهیها همچنین حاوی ویتامین D و سلنیوم هستند.
2. مرغ و بوقلمون بدون پوست: گوشت سفید مانند سینه مرغ و بوقلمون بدون پوست، پروتئین بالا و چربی اشباع کمتری دارند که انتخابی سالمتر نسبت به گوشت قرمز محسوب میشود.
3. تخممرغ: تخممرغ منبعی عالی از پروتئین با کیفیت بالا و حاوی ویتامینها و مواد معدنی مهم است. زرده تخممرغ حاوی مواد مغذی مهمی چون کولین است که برای سلامت مغز مفید میباشد. البته مصرف بهمقدار متوسط توصیه میشود.
4. گوشت گاو بدون چربی: اگرچه مصرف گوشت قرمز باید محدود باشد، اما گوشت گاو بدون چربی در حد متعادل میتواند منبع خوبی از پروتئین و آهن باشد. بهتر است از بخشهایی از گوشت گاو که چربی کمتری دارند، مانند فیله یا راسته استفاده شود.
5. میگو و غذاهای دریایی دیگر: انواع غذاهای دریایی مانند میگو، لابستر و صدفها نیز حاوی پروتئین با کیفیت و در عین حال کمچرب هستند و میتوانند در رژیم غذایی سالم استفاده شوند.
6. ماست یونانی و پنیر کاتیج: هرچند محصولات لبنی هستند، اما چون پروتئین بالایی دارند و حاوی چربی کمتری هستند، منبع خوبی از پروتئین حیوانی به حساب میآیند. ماست یونانی بهویژه برای افزایش مصرف پروتئین مفید است و در عین حال لاکتوز کمتری دارد.
برای بهرهمندی از فواید پروتئین حیوانی بدون افزایش خطرات سلامتی، توصیه میشود به میزان متعادل مصرف کرده و مصرف گوشتهای فرآوریشده مثل سوسیس و کالباس را به حداقل برسانید.
دمبالیچه (که به آن دم گاوی هم گفته میشود) منبعی خوب از پروتئین و کلاژن است که برای ورزشکاران میتواند مفید باشد. این بخش از بدن گاو شامل بافتهای پیوندی و غضروفی است که حاوی پروتئینهای مختلف از جمله کلاژن، ژلاتین، و آمینواسیدهاست. مصرف دمبالیچه برای ورزشکاران به دلیل ویژگیهای زیر میتواند مفید باشد:
1. پروتئین بالا: دمبالیچه منبعی از پروتئین کامل است و به ساخت و ترمیم عضلات کمک میکند، که برای ورزشکاران اهمیت زیادی دارد.
2. کلاژن: کلاژن موجود در دمبالیچه به سلامت مفاصل و بافتهای پیوندی کمک میکند و ممکن است از آسیبهای ورزشی جلوگیری کند.
3. آمینو اسیدها: این منبع پروتئین آمینو اسیدهای لازم برای ساخت عضلات را فراهم میکند که میتواند به رشد عضلات و بهبود عملکرد ورزشکاران کمک کند.
4. انرژی بالا: دمبالیچه معمولاً به دلیل محتوای چربی و کلاژن، انرژی زیادی دارد و میتواند منبع انرژی برای ورزشکاران باشد.
برای بهرهمندی از این مزایا، دمبالیچه را میتوان به شکل سوپ یا خوراک آماده کرد تا هم هضم آن آسانتر باشد و هم مواد مغذی بهتری جذب شود.
گوشت خشک یکی از انتخابهای محبوب کوهنوردان برای تغذیه در طول صعود است و دلایل مختلفی برای این ترجیح وجود دارد. این خوراکی مغذی با ویژگیهای خود نیازهای انرژی و تغذیهای کوهنوردان را در شرایط سخت و ارتفاعات مرتفع برآورده میکند. در ادامه به دلایل این انتخاب میپردازیم:
1. ارزش غذایی بالا و پروتئین غنی: گوشت خشک منبعی فشرده و پرانرژی از پروتئین است که به ساخت و ترمیم عضلات و تأمین انرژی کمک میکند. این پروتئین میتواند به کوهنوردان انرژی لازم را بدهد و عضلات آنها را تقویت کند، که برای تحمل شرایط سخت کوهنوردی ضروری است.
2. ماندگاری بالا و نگهداری آسان: گوشت خشک به دلیل فرایند خشکسازی، مدت زیادی فاسد نمیشود و نیازی به نگهداری در یخچال ندارد. این ویژگی باعث میشود کوهنوردان بتوانند آن را در کولهپشتی خود حمل کنند و در شرایط دور از دسترس مانند ارتفاعات، غذایی سالم و مقوی داشته باشند.
3. سبک و کمحجم: وزن سبک و حجم کوچک گوشت خشک، آن را به گزینهای ایدهآل برای کوهنوردان تبدیل میکند. کولهپشتی آنها معمولاً پر از تجهیزات است و فضای محدودی برای مواد غذایی دارند؛ بنابراین، گوشت خشک انتخاب مناسبی برای حمل در شرایط کوهستانی است.
4. تأمین انرژی پایدار: گوشت خشک به دلیل ترکیب چربی و پروتئین بالا به آرامی هضم میشود و انرژی پایداری را به کوهنوردان میبخشد. این ویژگی باعث میشود که انرژی مورد نیاز آنها به تدریج و در طول زمان تأمین شود و احساس گرسنگی به تعویق بیفتد.
5. حفظ تعادل نمکی بدن: گوشت خشک معمولاً حاوی نمک است که میتواند به جبران از دست رفتن الکترولیتها در اثر تعریق کمک کند. این امر برای کوهنوردانی که به مدت طولانی فعالیت شدید دارند، بسیار مفید است و به حفظ عملکرد بدنی آنها کمک میکند.
6. تنوع و خوشمزگی: گوشت خشک نه تنها مغذی است، بلکه طعم خوبی دارد و تنوعی به رژیم غذایی کوهنوردان میبخشد. این تنوع میتواند از خستگی ناشی از مصرف غذاهای تکراری در طول صعود جلوگیری کند.
به طور کلی، گوشت خشک به دلیل خواص منحصر به فردش یکی از بهترین گزینهها برای کوهنوردان است، زیرا با شرایط کوهستانی سازگاری داشته و انرژی و مواد مغذی لازم را به صورت مداوم تأمین میکند.
برای عضلهسازی، بهویژه در ناحیه بازو، نیاز به دریافت پروتئین کافی دارید. بهطور کلی، مقدار پروتئین لازم برای هر فرد به وزن بدن، میزان فعالیت، و اهداف ورزشی بستگی دارد. برای افزایش حجم عضلات، معمولاً پیشنهاد میشود که بین 1.6 تا 2.2 گرم پروتئین به ازای هر کیلوگرم از وزن بدن مصرف کنید.
به عنوان مثال، اگر وزن شما ۷۰ کیلوگرم باشد، مقدار پروتئین مورد نیاز برای شما در حدود ۱۱۲ تا ۱۵۴ گرم در روز است.
نکاتی برای تأمین پروتئین مورد نیاز
پروتئین را در طول روز به وعدههای غذایی مختلف تقسیم کنید.
از منابع پروتئینی با کیفیت بالا مثل گوشت کمچرب، تخممرغ، لبنیات، حبوبات، و مغزها استفاده کنید.
از مکملهای پروتئینی (مثل وی پروتئین) در صورت نیاز و با مشورت کارشناس تغذیه استفاده کنید.
کباب برگ یکی از محبوبترین انواع کبابهای ایرانی است که به دلیل طعم لطیف و آبدار خود، در بسیاری از مهمانیها و مجالس سرو میشود. این کباب معمولاً از گوشت گوساله یا گوسفند تهیه میشود و در اصل، از قسمتهای خاصی از گوشت استفاده میشود که به نرمی و لطافت معروف هستند.
بخشهای مناسب گوشت برای کباب برگ
معمولاً برای تهیه کباب برگ، از گوشت راسته گوسفند یا گوساله استفاده میشود. راسته یکی از بخشهای نرم و بدون چربی زیاد گوشت است که طعم و بافتی عالی برای کباب دارد. البته در برخی موارد از فیله هم استفاده میشود که آن نیز لطیف و مناسب است. این قسمتها به دلیل لطافت طبیعی که دارند، پس از کبابشدن بسیار خوشمزه و آبدار میمانند.
تاریخچه و ابداع کباب برگ
تاریخچه دقیق کباب برگ به طور رسمی مشخص نیست، اما این کباب در ایران قدمتی طولانی دارد و بهطور ویژه در فرهنگ غذایی ایرانی جایگاه مهمی پیدا کرده است. در گذشته، خانوادههای ایرانی با روشهای سنتی و مخصوص خود گوشت را آماده و مزهدار میکردند و بهمرور زمان، دستور پخت کباب برگ تکامل یافت و به شکل امروزی رسید. برخی از روایتها میگویند که این نوع کباب ابتدا درباری بوده و برای پذیرایی از مهمانان ویژه طبخ میشده است.
طرز تهیه و آشپزی کباب برگ
1. تهیه گوشت: ابتدا گوشت راسته یا فیله گوساله یا گوسفند را انتخاب کرده و به قطعات نازک و پهن برش میدهند.
2. مرینیتکردن: گوشتها را در مخلوطی از پیاز رندهشده، زعفران، فلفل سیاه، روغن زیتون و در برخی مواقع مقداری ماست یا آبلیمو میخوابانند. این مخلوط، گوشت را نرم و مزهدار میکند.
3. به سیخکشیدن: پس از استراحت در مواد، گوشتها را به سیخ میکشند. در این مرحله باید دقت شود که ضخامت گوشتها یکنواخت باشد تا بهخوبی بپزد.
4. پختن کباب: سیخها را روی زغال داغ و آتش ملایم قرار میدهند. در حین پخت، میتوان روی کبابها کره ذوبشده مالید تا طعم و بوی خوبی به خود بگیرند.
5. سرو کردن: کباب برگ معمولاً همراه با گوجه فرنگی کبابی، نان یا برنج سرو میشود و با سماق، پیاز و لیموی تازه تزئین میشود.
کباب برگ، به عنوان یک نماد از غذاهای ایرانی، در کنار کباب کوبیده و جوجه کباب، طرفداران زیادی دارد و در بسیاری از رستورانهای سنتی ایرانی سرو میشود. این کباب نیاز به مهارت خاصی در پخت دارد، زیرا گوشت باید بهطور کامل پخته شود ولی همچنان آبدار و لطیف بماند.
زمانبندی پخت گوشت گوسفندی به نوع قسمت و روش پخت بستگی دارد. هر قسمت از گوشت گوسفندی دارای ویژگیهای خاص خود است که زمان پخت آن را تعیین میکند. در ادامه، زمانهای پیشنهادی برای پخت قسمتهای مختلف گوشت گوسفندی را بررسی میکنیم.
۱. فیله
• زمان پخت: ۲۵ تا ۳۰ دقیقه (پخت سریع)
• روش پخت: سرخ کردن یا کباب کردن
• توضیحات: فیله گوشت گوسفند نرمترین و سریعپزترین قسمت است. به دلیل بافت لطیف آن، نیازی به پخت طولانی ندارد و بهراحتی در حرارت بالا پخته میشود.
۲. راسته
• زمان پخت: ۳۰ تا ۴۵ دقیقه (برای کباب یا سرخ کردن)
• روش پخت: کباب کردن یا سرخ کردن
• توضیحات: راسته نیز جزء قسمتهای نرم و خوشمزه است که سریع پخته میشود. میتوانید آن را به صورت استیک یا کباب تهیه کنید.
۳. سردست
• زمان پخت: ۱.۵ تا ۲ ساعت (برای خورشت یا آبگوشت)
• روش پخت: پخت آرام
• توضیحات: این قسمت از گوشت به دلیل بافت عضلانیاش نیاز به زمان پخت بیشتری دارد. معمولاً برای تهیه خورشت و آبگوشت مناسب است.
۴. ران
• زمان پخت: ۱.۵ تا ۲ ساعت (برای خورشت یا آبگوشت)
• روش پخت: پخت آرام یا گریل کردن
• توضیحات: ران گوسفند نیز بافت محکمی دارد و برای خورشتهای طولانیمدت بسیار مناسب است. برای کباب کردن، بهتر است به قطعات کوچکتری برش زده شود.
۵. دنده
• زمان پخت: ۲ تا ۲.۵ ساعت (برای پخت آرام)
• روش پخت: آبپز یا کباب کردن
• توضیحات: دندهها برای پخت نیاز به زمان بیشتری دارند تا نرم و لطیف شوند. میتوانید آنها را در فر یا روی ذغال کباب کنید.
۶. گردن
• زمان پخت: ۱.۵ تا ۲ ساعت (برای خورشت)
• روش پخت: پخت آرام
• توضیحات: گوشت گردن به دلیل وجود بافت چربی و رگها، برای پخت خورشت بسیار مناسب است. این قسمت نیز نیاز به پخت طولانی دارد تا نرم شود.
۷. دنبه
• زمان پخت: ۱ تا ۱.۵ ساعت
• روش پخت: آبپز یا سرخ کردن
• توضیحات: دنبه را میتوان به صورت جداگانه پخت یا به دیگر قسمتهای گوشت اضافه کرد تا طعم و عطر بهتری به آن بدهد. معمولاً برای تهیه خورشتهای چرب و خوشمزه استفاده میشود.
نکات مهم در زمانبندی پخت:
• حرارت: حرارت ملایم برای پخت گوشتهای سفتتر بسیار مهم است. پخت با حرارت بالا ممکن است باعث خشک شدن گوشت شود.
• استراحت دادن: پس از پخت، اجازه دهید گوشت چند دقیقه استراحت کند تا آبهای آن جذب بافت شود و طعم بهتری بگیرد.
• چک کردن نرم بودن: برای اطمینان از نرم شدن گوشت، میتوانید از چنگال یا چاقو استفاده کنید. اگر گوشت به راحتی جدا شود، آماده سرو است.
با رعایت این زمانبندیها و نکات، میتوانید گوشت گوسفندی را به بهترین نحو پخته و از طعم و بافت آن لذت ببرید.
گوشت حیوانی مناسب کوهنوردان در ارتفاعات گوشت حیوانی مناسب برای کوهنوردان در ارتفاعات باید سرشار از پروتئین، چربیهای مفید، و انرژی باشد تا نیازهای بدنی آنها را در شرایط سرد و سخت تأمین کند. این نوع گوشت باید سبک و قابلحمل باشد و در عین حال ارزش تغذیهای بالایی داشته باشد. در اینجا چند
گزینه مناسب از گوشت حیوانی که میتواند برای کوهنوردان مفید باشد، آورده شده است:
1. گوشت خشکشده (بیف جرکی یا گوشت گوسفند خشکشده)
مزایا: گوشت خشکشده، به دلیل فرآیند خشکشدن، وزن سبکی دارد و به راحتی قابلحمل است. این گوشت سرشار از پروتئین و انرژی است و به علت عدم نیاز به نگهداری در یخچال، مناسب برای سفرهای طولانی در ارتفاعات محسوب میشود.
روش مصرف: میتوان آن را بهعنوان میانوعده یا همراه با نان و پنیر مصرف کرد.
2. کنسرو گوشت
مزایا: کنسروهای گوشت گاو یا مرغ، از دیگر گزینههای پرکاربرد برای کوهنوردان است. این کنسروها با حرارت دادن آماده میشوند و میتوانند منبع خوبی از پروتئین و چربی باشند.
روش مصرف: کافیست محتویات کنسرو را در ظرف گرم کرده و با نان یا برنج فوری مصرف کنید.
![]() |
![]() |
![]() |
3. گوشت گوسفند و بز
مزایا: گوشت گوسفند و بز سرشار از چربیهای مفید است و انرژی بیشتری نسبت به گوشت گاو دارد. این نوع گوشت به دلیل خاصیت گرمکنندگی، برای شرایط سرد و ارتفاعات مناسب است.
روش مصرف: میتوانید این گوشت را به صورت کباب شده، آبگوشت خشک یا ترکیب با حبوبات در خوراکها استفاده کنید.
4. سوسیس و کالباس خشکشده و دودی
مزایا: سوسیسهای خشک و دودی شده، علاوه بر پروتئین، مقدار مناسبی چربی دارند و میتوانند به افزایش انرژی کمک کنند. این محصولات به دلیل فرآیند دودیشدن، ماندگاری بالایی دارند و نیازی به نگهداری در یخچال ندارند.
روش مصرف: میتوانید سوسیس و کالباس خشک را بهراحتی همراه با نان و سبزیجات یا بهصورت گرم شده مصرف کنید.
5. مرغابی و اردک خشکشده
مزایا: گوشت مرغابی و اردک دارای چربی بالاتری نسبت به مرغ و بوقلمون است، که در کوهنوردی میتواند انرژی خوبی فراهم کند. این نوع گوشتها معمولاً به شکل خشک یا دودی شده برای کوهنوردی آماده میشوند.
روش مصرف: بهصورت خشکشده یا در خوراکهایی که بهراحتی گرم میشوند، قابلمصرف است.
6. بیکن و گوشت دودی گاو
مزایا: بیکن و گوشت دودی گاو از منابع پروتئین و چربی بالا هستند و به دلیل طعم و ماندگاری طولانی، برای سفرهای طولانی مناسب هستند.
روش مصرف: میتوان بهعنوان میانوعده یا همراه با تخممرغ و نان مصرف کرد.
نکات مهم:
انتخاب غذاهای سبک و پرانرژی: در ارتفاعات، وزن وسایل مهم است؛ بنابراین، انتخاب غذاهای سبک و در عین حال مقوی، باعث میشود کوهنورد انرژی لازم را بدون تحمل وزن اضافی دریافت کند.
مصرف پروتئینهای حیوانی با چربی بالا: در ارتفاعات و سرما، بدن برای گرم نگهداشتن نیاز به چربیهای بیشتری دارد، و گوشتهای دارای چربی مفید میتوانند در این شرایط انرژی کافی را فراهم کنند.
نگهداری درست: اگرچه بسیاری از این گوشتها ماندگاری بالایی دارند، اما باید در شرایط مناسب و در جای خشک و خنک نگهداری شوند تا از فساد آنها جلوگیری شود.
این منابع پروتئینی میتوانند کمک بزرگی به کوهنوردان در ارتفاعات کرده و انرژی و گرمای مورد نیاز آنها را در شرایط سخت فراهم کنند.
بریانی اصفهانی یکی از غذاهای معروف و سنتی ایران است که در اصفهان بهصورت ویژه طبخ و سرو میشود. این غذا با گوشت گوسفندی تهیه میشود و به دلیل استفاده از ادویههای خاص، طعم و عطر منحصر به فردی دارد. در ادامه، طرز تهیه بریانی اصفهانی را آموزش میدهم.
مواد لازم:
• گوشت گوسفندی (ترجیحاً سردست یا گردن): ۵۰۰ گرم
![]() ![]() |
![]() ![]() |
• دنبه گوسفندی: ۱۰۰ گرم
• پیاز: ۱ عدد بزرگ
• زردچوبه: ۱ قاشق چایخوری
• نمک و فلفل سیاه: به مقدار لازم
• دارچین: نصف قاشق چایخوری
• جگر سفید (اختیاری): ۱۰۰ گرم
• نان سنگک: به مقدار لازم
• زعفران دمکرده: ۲ قاشق غذاخوری
• خلال بادام یا گردو خردشده (برای تزیین): به مقدار دلخواه
طرز تهیه:
مرحله ۱: پخت گوشت
1. گوشت گوسفندی را به همراه پیاز، زردچوبه و مقداری آب در یک قابلمه قرار دهید و روی حرارت بگذارید تا بپزد.
2. بعد از اینکه گوشت کاملاً پخته و نرم شد، نمک و فلفل را اضافه کنید و بگذارید چند دقیقه دیگر بپزد تا عطر ادویهها به خورد گوشت برود.
3. گوشت پخته شده را از قابلمه خارج کرده و بگذارید کمی خنک شود. سپس آن را ریشریش کنید یا با گوشتکوب بکوبید تا نرم و یکدست شود.
4. اگر از جگر سفید استفاده میکنید، آن را نیز در قابلمه دیگری بپزید و سپس چرخ کرده یا بکوبید تا بافت آن نرم شود.
مرحله ۲: مخلوط کردن مواد
1. گوشت کوبیده شده را با جگر سفید، دنبه، دارچین و زعفران دمکرده مخلوط کنید و خوب ورز دهید تا تمام مواد با هم ترکیب شوند.
2. میتوانید گوشت و دنبه را یک یا دو بار با هم چرخ کنید تا بافت بریانی نرم و یکنواخت شود.
مرحله ۳: سرخ کردن بریانی
1. تابهای مناسب روی حرارت ملایم قرار دهید و مقداری از دنبه را داخل آن بگذارید تا آب شود و تابه چرب شود.
2. مقداری از مخلوط گوشت را داخل تابه بگذارید و با پشت قاشق یا کفگیر، به آن شکل دهید. میتوانید از قالب مخصوص بریانی یا یک کاسه برای قالب دادن استفاده کنید تا بریانی شکل زیبایی داشته باشد.
3. بریانی را روی حرارت بگذارید و اجازه دهید یک طرف آن سرخ و طلایی شود، سپس آن را برگردانید تا طرف دیگر آن نیز سرخ شود.
مرحله ۴: سرو بریانی
1. بریانی سرخ شده را روی نان سنگک قرار دهید و روی آن کمی دارچین بپاشید.
2. در کنار بریانی، میتوانید کمی آبگوشت (آب حاصل از پخت گوشت) نیز سرو کنید تا طعم دلپذیرتری داشته باشد.
3. بریانی اصفهانی را با خلال بادام یا گردو تزیین کرده و همراه با سبزیخوردن، دوغ یا ماست سرو کنید.
نوش جان!