چلوکباب و نان و کباب داغ از غذاهای مورد علاقه ما ایرانیهست برخی از ما به شدت علاقهمند به خوردن کباب کوبیده، چنجه، برگ یا جوجه کباب هستیم، اما به نظر بهتر است قدری در این مورد احتیاط به خرج دهیم و از این پس با تعادل بیشتر و ضمن رعایت یک سری موارد در زمان طبخ گوشت کبابی مصرف کنیم.
سرطانزا بودن گوشت طبخ شده در دمای بالا ممکن است ترسناک به نظر برسد، اما پختن گوشت در دمای بالا معایب خاص خود را دارد. این مطلب را بخوانید تا متوجه شوید. در این مطلب همچنین به راههای موءثر پیشگیری از سرطانزا شدن گوشت کباب اشاره شده است.
برای کاهش خطرات مرتبط با پخت کباب کوبیده، روشهای زیر میتوانند بهتر و سالمتر باشند:
1. استفاده از روش پخت غیرمستقیم (گریل یا کباب روی حرارت غیرمستقیم):
این روش از تماس مستقیم گوشت با شعلههای آتش جلوگیری میکند و مانع از سوختگی و تشکیل مواد شیمیایی مضر مانند هیدروکربنهای آروماتیک پلیسیکلیک (PAHs) میشود. میتوانید گوشت را روی یک توری یا سینی قرار دهید تا حرارت به صورت یکنواخت و غیرمستقیم به گوشت برسد.
2. پخت کباب در فر یا تابه:
پخت کباب کوبیده در فر یا تابه نسبت به گریل کردن روی آتش، خطر تشکیل مواد مضر را کاهش میدهد. در این روشها، دمای پخت قابل کنترل است و خطر سوختگی یا سیاه شدن گوشت کاهش مییابد.
3. کنترل دما و زمان پخت:
پخت کباب با دمای متعادل و کنترلشده مهم است. اجتناب از پخت کباب در دماهای خیلی بالا میتواند از سوختگی و تشکیل مواد شیمیایی مضر جلوگیری کند. همچنین بهتر است کباب را بهطور کامل بپزید تا از هرگونه خطرات ناشی از مصرف گوشت خام یا نیمپز پیشگیری کنید.
4. استفاده از گوشت تازه و بدون مواد افزودنی:
گوشت تازه و طبیعی، بهویژه گوشتهایی که بهطور ارگانیک تولید میشوند، خطرات مرتبط با مواد شیمیایی مانند هورمونها و آنتیبیوتیکها را کاهش میدهند. بهتر است از گوشتهای بدون مواد نگهدارنده یا افزودنیهای شیمیایی استفاده کنید.
5. خودداری از استفاده از چربیهای اضافی:
چربیهای زیاد در گوشت میتوانند در هنگام پخت باعث دود و سوختگی شوند. بهتر است چربیهای اضافی را قبل از پخت از گوشت جدا کنید یا از گوشتهای کمچربتر استفاده کنید.
آویشن و رزماری کلید حل ماجرا
پختن گوشت روی حرارت بالا میتواند خطر ابتلا به سرطانها را افزایش دهد و این به دلیل تشکیل ترکیبات سرطان زا است. کلید حل این مشکل، مرینیت کردن برشهای گوشت یا کباب با آویشن یا رزماری است، زیرا ترکیبات موجود در این گیاهان میتوانند از ایجاد ترکیب سرطانزایی در گوشت در حرارت بالا جلوگیری کنند.
بهترین پیشنهاد برای پخت کباب چیست؟
بی تردید دستگاههای کباب پز صنعتی موجود در بازار که معمولا با نام کباب پزهای تابشی شناخته میشوند. مناسبترین پیشنهاد برای مراکز طبخ غذا میباشند. این دستگاهها به نحوی طراحی شده اند که بدون دود یا سوزاندن لایه رویی کباب با عث پخت لایهای آن میشود.
دستگاههای کباب پز تابشی در ابتدا به واسطه انتقال حرارت سریع تابشی، یک لایه سخت روی کباب تشکیل میدهد، این لایه مانع خروج رطوبت و سایر مواد مغذی و معطر از کباب میگردد.
در ادامه فرایند پخت کباب، حرارت با یک شیب ملایم ثابت و یکنواخت از سطح بیرونی کباب به داخل آن منتقل شده و موجب پخت کامل (مغز پخت) و یکنواخت کباب میگردد.
در نهایت، رعایت این نکات میتواند به کاهش خطرات سلامتی کمک کند و مصرف کباب را ایمنتر کند.
تفاوت ارزش غذایی جوجه کباب و کباب کوبیده به دلیل تفاوت مواد اولیه، چربی، کالری و پروتئین آنها قابل توجه است. در ادامه به مقایسه این دو غذا میپردازیم:
1. کالری
• جوجه کباب: معمولاً کالری کمتری دارد زیرا از گوشت مرغ استفاده میشود که چربی کمتری نسبت به گوشت قرمز دارد. اگر جوجه کباب بدون پوست باشد، کالری آن باز هم کمتر میشود.
• کباب کوبیده: به دلیل استفاده از گوشت قرمز و معمولاً اضافه کردن چربی گوسفندی یا گاوی به گوشت، کالری بیشتری دارد.
2. چربی
• جوجه کباب: میزان چربی کمتر است، به ویژه اگر بدون پوست پخته شود. چربی جوجه معمولاً سالمتر است و اسیدهای چرب اشباع کمتری دارد.
• کباب کوبیده: به دلیل استفاده از چربی افزوده، مقدار چربی اشباع بیشتری دارد که در مصرف زیاد میتواند برای سلامتی مضر باشد.
3. پروتئین
• جوجه کباب: منبع خوبی از پروتئین با کیفیت بالا است و به دلیل محتوای کمتر چربی، پروتئین بیشتری به ازای هر کالری ارائه میدهد.
• کباب کوبیده: حاوی پروتئین زیادی است، اما به دلیل چربی بالا، تراکم پروتئین نسبت به کالری کمتر است.
4. ویتامینها و مواد معدنی
• جوجه کباب: سرشار از ویتامینهای گروه B (به ویژه B3 و B6) و فسفر است.
• کباب کوبیده: حاوی آهن و روی بیشتری نسبت به جوجه کباب است، که برای سلامت خون و تقویت سیستم ایمنی مفید است.
5. هضم و سلامت گوارش
• جوجه کباب به دلیل چربی کمتر و سبکتر بودن، معمولاً راحتتر هضم میشود و برای کسانی که معده حساسی دارند گزینه بهتری است.
• کباب کوبیده به دلیل چربی بالا ممکن است برای برخی افراد سنگینتر باشد.
نتیجهگیری:
• اگر به دنبال یک غذای کمچرب و سبکتر هستید، جوجه کباب گزینه بهتری است.
• اگر نیاز به آهن و انرژی بالا دارید، کباب کوبیده انتخاب بهتری است، اما باید مصرف آن را کنترل کرد تا از چربیهای اشباع و کالری اضافی پرهیز شود.
انتخاب نهایی به رژیم غذایی و نیازهای بدنی شما بستگی دارد.