سنبوسه یکی از غذاهای خیابانی پرطرفدار در ایران است که در هر شهر با دستور تهیه و مواد متفاوتی طبخ میشود. در ادامه طرز تهیه سنبوسه در برخی شهرهای ایران را بررسی میکنیم:
1. سنبوسه جنوبی (اهواز، بندرعباس، بوشهر، چابهار)
مواد لازم:
خمیر نان لواش یا خمیر یوفکا
سیبزمینی پخته و لهشده
پیاز سرخشده
سبزیجات معطر (گشنیز، شوید)
ادویهجات (کاری، فلفل قرمز، زردچوبه)
گوشت چرخکرده (اختیاری)
طرز تهیه:۱. پیاز را سرخ کرده و ادویهها را اضافه کنید.۲. در صورت استفاده از گوشت، آن را اضافه کنید و تفت دهید.۳. سیبزمینی پخته، لهشده و سبزیجات معطر را اضافه کنید و خوب مخلوط کنید.۴. مواد را داخل نان لواش قرار داده و آن را به شکل مثلثی بپیچید.۵. سنبوسهها را در روغن داغ سرخ کنید تا طلایی شوند.
2. سنبوسه مشهدی
مواد لازم:
خمیر نان لواش
گوشت چرخکرده
سیبزمینی پخته
پیاز سرخشده
زرشک و زعفران
دارچین، فلفل و نمک
طرز تهیه:۱. پیاز را سرخ کنید، سپس گوشت چرخکرده را اضافه کرده و تفت دهید.۲. سیبزمینی پخته و لهشده، زرشک و زعفران را اضافه کنید.۳. نان لواش را برش داده و مواد را داخل آن قرار دهید.۴. سنبوسهها را در روغن سرخ کنید.
3. سنبوسه شیرازی
مواد لازم:
خمیر نان لواش
سیبزمینی پخته
پیاز سرخشده
سبزیجات معطر (ریحان، تره، جعفری)
عدس پخته
ادویه (زردچوبه، فلفل، نمک)
طرز تهیه:۱. سیبزمینی پخته را با پیاز سرخشده و عدس مخلوط کنید.۲. سبزیجات معطر و ادویه را اضافه کنید.۳. مواد را در نان لواش قرار داده و بپیچید.۴. سنبوسهها را در روغن داغ سرخ کنید.
4.
مواد لازم:
خمیر یوفکا یا نان لواش
مرغ ریشریششده
قارچ و فلفل دلمهای خردشده
پنیر پیتزا
سس کچاپ و فلفل سیاه
طرز تهیه:۱. قارچ و فلفل دلمهای را تفت دهید.۲. مرغ ریشریششده و ادویهها را اضافه کنید.۳. مواد را داخل نان قرار دهید، روی آن پنیر پیتزا بریزید و بپیچید.4. در روغن داغ سرخ کنید.
نتیجه: سنبوسه در ایران بسته به منطقه، تنوع زیادی دارد. در جنوب بیشتر تند و با سبزیجات معطر است، در مشهد با زرشک و گوشت تهیه میشود، در شیراز عدس و سبزیجات دارد، و در تهران به سبک فستفودی با پنیر پیتزا و مرغ سرو میشود.
کودکان از سنین خیلی پایین میتوانند پروتئین مصرف کنند، اما نوع و مقدار آن باید مطابق با سن و نیازهای رشدشان باشد. در واقع، پروتئین جزء اصلی رشد و توسعه عضلات، سلولها و سیستم ایمنی بدن کودک است.
نوزادان (0 تا 6 ماه): نوزادان برای تأمین پروتئین به شیر مادر یا فرمول شیر نیاز دارند. در این سن، پروتئینها بهطور عمده از شیر تأمین میشود.
کودکان (6 ماه تا 1 سال): پس از 6 ماهگی که غذای کمکی شروع میشود، پروتئینهای جامد مانند گوشت، تخممرغ، و حبوبات به تدریج به رژیم غذایی وارد میشوند.
کودکان بزرگتر (1 سال به بالا): پس از یک سالگی، کودک میتواند از منابع مختلف پروتئین مانند گوشت، مرغ، ماهی، لبنیات و حبوبات استفاده کند.
جنسیت در مقدار نیاز به پروتئین تأثیر دارد، اما بهطور کلی، تفاوتهای عمدهای در سنین پایین مشاهده نمیشود. با این حال، پس از سنین نوجوانی و ورود به دوره بلوغ، نیاز پروتئینی در پسران معمولاً بیشتر از دختران میشود، زیرا پسران معمولاً از نظر جسمی رشد بیشتری دارند.
در هر صورت، مصرف پروتئین باید متناسب با سن، وزن و سطح فعالیت کودک باشد و برای جلوگیری از مشکلات هضم و رشد، باید تعادل مناسبی رعایت شود.
خوردن گوشت چرخکرده خاکستری شده میتواند خطرناک باشد. رنگ خاکستری نشاندهنده احتمال فاسد شدن یا فساد باکتریایی گوشت است.
در صورتی که گوشت چرخکرده تغییر رنگ داده و بوی ناخوشایند داشته باشد، بهتر است از خوردن آن خودداری کنید. گوشت فاسد میتواند منجر به بیماریهای گوارشی مانند مسمومیت غذایی شود.
همیشه باید به تاریخ انقضا، ظاهر و بوی گوشت دقت کنید تا از سلامتی خود محافظت کنید.
خونآبه جمع شده در گوشت چرخکرده ممکن است به طور طبیعی بعد از نگهداری در یخچال یا فریز شدن ظاهر شود، اما رنگ خاکستری به خودی خود نمیتواند تضمینکننده ایمنی آن باشد.
اگر گوشت بویی ندهد و به نظر برسد که فساد ندارد، این ممکن است به دلیل شرایط مناسب ذخیرهسازی باشد، اما تغییر رنگ همچنان یک علامت خطر محسوب میشود.
حتی اگر گوشت بویی ندهد، تغییر رنگ به خاکستری میتواند نشاندهنده شروع فساد میکروبی باشد.
توصیه میشود که برای اطمینان بیشتر، گوشت را قبل از مصرف بررسی کنید، و اگر شک دارید، از خوردن آن خودداری کنید.
طرز تهیه کباب بناب (کباب کوبیده تبریزی)
مواد لازم:
گوشت چرخکرده پرچرب (گوسفندی یا مخلوط گوسفندی و گوساله) – ۱ کیلوگرم
پیاز درشت – ۲ عدد
نمک – ۱ قاشق چایخوری
فلفل سیاه – ۱/۲ قاشق چایخوری
زعفران دمکرده – ۱ قاشق غذاخوری (اختیاری)
مراحل تهیه:
آمادهسازی گوشت: گوشت چرخکرده را دو تا سه بار با چرخ گوشت ریز چرخ کنید تا بافتی نرم و یکنواخت داشته باشد. استفاده از گوشت پرچرب باعث میشود کباب آبدار و لطیف باشد.
آمادهسازی پیاز: پیازها را رنده کنید و آب آن را کاملاً بگیرید. آب پیاز را نگه ندارید، چون باعث شل شدن مایه کباب میشود.
ترکیب مواد: گوشت، پیاز رندهشده، نمک، فلفل سیاه و زعفران دمکرده را در یک ظرف بریزید. حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه با دست ورز دهید تا مواد کاملاً یکدست و چسبنده شوند. سپس روی آن را بپوشانید و حداقل ۲ ساعت در یخچال استراحت دهید (ترجیحاً یک شب بماند).
سیخگیری: یک کاسه آب کنار دست خود بگذارید تا هنگام کار با گوشت، دستتان مرطوب بماند. از مایه گوشت مقداری بردارید، روی سیخ پهن کنید و با فشار دست آن را یکنواخت و به ضخامت مناسب درآورید. انتهای سیخ را کمی باریکتر کنید تا کباب هنگام پخت نریزد.
آمادهسازی منقل: زغالها را روشن کنید و بگذارید خوب گداخته شوند. سیخهای کباب را روی حرارت متوسط زغال قرار دهید. ابتدا بهسرعت آنها را بچرخانید تا گوشت خودش را بگیرد و از سیخ نریزد. سپس اجازه دهید کباب بهآرامی بپزد.
پخت کباب: هر چند دقیقه سیخها را بچرخانید تا کباب یکدست برشته شود. پخت کباب بناب معمولاً ۸ تا ۱۰ دقیقه طول میکشد.
سرو کباب: کباب را با نان تازه، گوجهکبابی، فلفل کبابی، سبزی خوردن، دوغ و برنج زعفرانی سرو کنید.
نکتهها:
گوشت گوسفندی خالص با چربی حدود ۳۰٪ بهترین گزینه برای کباب بناب است.
گوشت را بیش از حد چرخ نکنید، زیرا باعث از بین رفتن بافت طبیعی آن میشود.
اگر مایه کباب شل شد، مدت بیشتری در یخچال استراحت دهید. از آرد یا تخممرغ استفاده نکنید، چون طعم کباب را تغییر میدهد.
کباب باید روی زغال گداختهشده و بدون شعله پخته شود تا عطر دودی و اصیل خود را حفظ کند.
نوش جان!
خورش فسنجان تبریزی یکی از انواع خورش فسنجان است که در شهر تبریز و مناطق آذربایجان تهیه میشود. این خورش تفاوتهایی با فسنجان سنتی گیلانی دارد و معمولاً غلیظتر و کمآبتر است. همچنین، در برخی موارد از ادویهها و ترکیبات خاصی برای طعمدهی بیشتر استفاده میشود.
مواد لازم:
گردو: ۳۰۰ گرم (آسیابشده)
مرغ یا گوشت قلقلی: ۳۰۰ گرم
رب انار: ۱/۲ پیمانه (بسته به ترشی یا ملس بودن موردنظر)
پیاز: ۱ عدد (ریز رندهشده)
شکر: ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری (اختیاری)
زعفران دمکرده: ۱ قاشق چایخوری
نمک، فلفل، زردچوبه: به میزان لازم
روغن: به میزان لازم
طرز تهیه:
سرخ کردن گردو:
گردوی آسیابشده را در یک قابلمه با حرارت ملایم تفت دهید تا کمی روغن بیندازد. مراقب باشید که گردو نسوزد.
اضافه کردن آب:
حدود ۳ لیوان آب سرد به گردو اضافه کنید و بگذارید با حرارت کم حدود ۲ ساعت بپزد تا روغن بیندازد و غلیظ شود. در طول پخت، مرتب هم بزنید تا ته نگیرد.
تهیه گوشت یا مرغ:
اگر از گوشت قلقلی استفاده میکنید، گوشت چرخکرده را با پیاز رندهشده، نمک، فلفل، و زردچوبه مخلوط کرده و به شکل کوفتههای کوچک درآورید. آنها را در کمی روغن سرخ کنید.
در صورت استفاده از مرغ، تکههای مرغ را با کمی نمک و زردچوبه سرخ کنید.
اضافه کردن رب انار و شکر:
بعد از ۲ ساعت، رب انار را به خورش اضافه کنید و خوب هم بزنید. بسته به میزان ترشی رب انار، میتوانید شکر را هم به خورش اضافه کنید تا طعم ملس ایجاد شود.
پخت گوشت:
گوشت قلقلی یا مرغ سرخشده را به خورش اضافه کنید و اجازه دهید حدود ۳۰ تا ۴۵ دقیقه دیگر با حرارت ملایم بپزد تا مزهها کاملاً ترکیب شوند.
اضافه کردن زعفران:
در ۱۰ دقیقه پایانی پخت، زعفران دمکرده را به خورش اضافه کنید تا عطر و رنگ بهتری داشته باشد.
نکات مهم:
خورش فسنجان تبریزی باید کمآب، غلیظ و روغنانداخته باشد.
برای طعم بهتر، میتوانید خورش را از شب قبل آماده کنید تا جا بیفتد.
میزان ترشی و شیرینی خورش را با تنظیم مقدار رب انار و شکر میتوان تغییر داد.
برخی افراد برای خوشرنگتر شدن خورش، مقدار کمی رب گوجهفرنگی نیز به آن اضافه میکنند.
خورش فسنجان تبریزی را میتوان با برنج کته یا چلو زعفرانی سرو کرد.
کوفته تبریزی یکی از اصیلترین غذاهای ایرانی، بهویژه متعلق به شهر تبریز، است. این غذا به دلیل طعم بینظیر و ارزش غذایی بالا، جایگاه ویژهای در سفرههای ایرانی دارد. در کنار ارزش غذایی، کوفته تبریزی ریشهای در فرهنگ و تاریخ آذربایجان دارد که بررسی آن خالی از لطف نیست.
تاریخچه و فلسفه کوفته تبریزی
کوفتهها از دیرباز در آشپزی ایرانی وجود داشتهاند و در دوره صفویه و قاجار به شکل امروزی خود درآمدهاند. کوفته تبریزی یکی از معروفترین انواع کوفتههای ایرانی است که ریشه آن را میتوان در فرهنگ مهماننوازی مردم آذربایجان جستجو کرد.
چرا کوفته تبریزی اینقدر بزرگ است؟اندازه بزرگ کوفته تبریزی نشاندهنده فراوانی و سخاوت است. مردم تبریز این غذا را معمولاً برای مهمانهای خاص یا در مراسمهای خانوادگی تهیه میکنند، زیرا علاوه بر خوشمزگی، پختن آن نیاز به مهارت و دقت دارد.
مفهوم لایههای داخلی کوفتهدرون کوفته تبریزی معمولاً تخممرغ پخته، آلو، گردو، زرشک و گاهی سبزیجات معطر قرار داده میشود. این ترکیب نشاندهنده تعادل طعمهای شیرین، ترش و شور است که در آشپزی ایرانی بسیار اهمیت دارد.
طرز تهیه کوفته تبریزی
مواد لازم (برای ۴ نفر)
گوشت چرخکرده (ترجیحاً مخلوط گوسفند و گوساله): ۵۰۰ گرم
لپه: ۱ پیمانه
برنج: ۱ پیمانه
پیاز: ۲ عدد متوسط
تخممرغ: ۱ عدد (برای مایه کوفته)
تخممرغ آبپز: ۲ عدد (برای داخل کوفته)
سبزی معطر (ترخون، مرزه، جعفری، شوید): ۲ قاشق غذاخوری خردشده
آرد نخودچی: ۲ قاشق غذاخوری
زرشک، آلو و گردو: به مقدار لازم
نمک، فلفل، زردچوبه و ادویه کوفته: به مقدار لازم
مواد لازم برای سس کوفته
پیاز: ۱ عدد
رب گوجهفرنگی: ۲ قاشق غذاخوری
آب: ۳ پیمانه
روغن: به مقدار لازم
زعفران دمکرده: ۱ قاشق غذاخوری
مراحل تهیه
مرحله ۱: آمادهسازی لپه و برنج
۱. لپه را بشویید و بگذارید نیمپز شود.۲. برنج را نیز به مدت ۱۰ دقیقه نیمپز کرده و آبکش کنید.
مرحله ۲: آمادهسازی مایه کوفته
۳. پیاز را رنده کنید و آب اضافی آن را بگیرید.۴. گوشت چرخکرده، لپه نیمپز، برنج، پیاز، تخممرغ، سبزیجات خرد شده، آرد نخودچی و ادویهها را در یک ظرف بزرگ بریزید.۵. مواد را خوب ورز دهید تا مایهای یکدست و چسبناک به دست آید.
مرحله ۳: شکل دادن به کوفتهها
۶. مقدار مناسبی از مواد بردارید، آن را در دست پهن کنید و تخممرغ آبپز، آلو، زرشک و گردو را در وسط آن قرار دهید.۷. مواد را بهآرامی گرد کرده و فشار دهید تا ترک نداشته باشد.
مرحله ۴: تهیه سس کوفته
۸. پیاز را نگینی خرد کنید و در روغن تفت دهید تا طلایی شود.۹. رب گوجه را اضافه کنید و کمی تفت دهید تا رنگ آن باز شود.۱۰. زعفران و آب را اضافه کنید و اجازه دهید سس کمی بجوشد.
مرحله ۵: پخت کوفتهها
۱۱. کوفتهها را بهآرامی در قابلمه سس قرار دهید.۱۲. شعله را کم کنید و درب قابلمه را نیمهباز بگذارید تا کوفتهها بهآرامی بپزند.۱۳. بعد از حدود ۴۵ دقیقه، کوفتهها آمادهاند.
نکات کلیدی برای تهیه کوفته تبریزی عالی
ورز دادن مناسب: هرچه مواد را بیشتر ورز دهید، کوفتهها احتمال باز شدن کمتری دارند.
حرارت ملایم: کوفتهها را روی شعله کم بپزید تا ترک نخورند.
سبزیجات تازه: سبزیجات معطر طعم فوقالعادهای به کوفته میدهند.
جمعبندی
کوفته تبریزی علاوه بر اینکه یک غذای سنتی خوشمزه است، نمادی از فرهنگ غنی تبریز و آذربایجان نیز محسوب میشود. این غذا با ترکیب گوشت، برنج، لپه و سبزیجات، یک وعدهی کامل و مقوی است که میتواند در مهمانیها و دورهمیهای خانوادگی زینتبخش سفرههای ایرانی باشد. اگر تاکنون این غذای خوشمزه را امتحان نکردهاید، حتماً یکبار آن را بپزید و از طعم بینظیرش لذت ببرید.
لحمجون (Lahmacun) چیست و از کجا آمده است؟
لحمجون (Lahmacun) یک غذای محبوب و خوشمزه است که اصالت آن به ترکیه و کشورهای خاورمیانه بازمیگردد. نام این غذا از دو واژه عربی "لحم" (گوشت) و "عجین" (خمیر) تشکیل شده است، به معنی "گوشت روی خمیر". این غذا شباهت زیادی به پیتزا دارد اما نان آن نازکتر و بدون پنیر است. در ترکیه، سوریه، لبنان و ارمنستان نیز این غذا با کمی تفاوت تهیه میشود.
مواد لازم برای تهیه لحمجون (۴ نفر)
برای خمیر:
آرد سفید: ۲.۵ پیمانه
آب ولرم: ۱ پیمانه
مخمر خشک: ۱ قاشق چایخوری
شکر: ۱ قاشق چایخوری
نمک: ۱/۲ قاشق چایخوری
روغن زیتون: ۲ قاشق غذاخوری
برای رویه گوشتی:
گوشت چرخکرده (ترجیحاً گوسفندی یا مخلوط با گوساله): ۲۵۰ گرم
پیاز رندهشده: ۱ عدد متوسط
گوجهفرنگی رندهشده: ۲ عدد
فلفل دلمهای قرمز ریز خرد شده: ۱ عدد
جعفری تازه خرد شده: ۲ قاشق غذاخوری
رب گوجهفرنگی: ۱ قاشق غذاخوری
سیر رندهشده: ۲ حبه
فلفل قرمز، فلفل سیاه، پاپریکا و زیره: به میزان لازم
نمک: ۱ قاشق چایخوری
طرز تهیه لحمجون
۱. تهیه خمیر:
در یک کاسه، آب ولرم، مخمر و شکر را مخلوط کرده و ۵ دقیقه استراحت دهید تا مخمر فعال شود.
آرد و نمک را در یک کاسه بزرگ الک کرده و سپس مخلوط مخمر را اضافه کنید.
روغن زیتون را اضافه کرده و خمیر را ورز دهید تا یکدست شود. اگر چسبنده بود، کمی آرد اضافه کنید.
خمیر را در یک کاسه چربشده قرار داده، روی آن را بپوشانید و در جای گرم به مدت ۱ ساعت استراحت دهید تا حجم آن دو برابر شود.
۲. آماده کردن مواد گوشتی:
در یک کاسه، گوشت چرخکرده، پیاز، گوجهفرنگی، فلفل دلمهای، جعفری، سیر، رب گوجهفرنگی و ادویهها را مخلوط کنید.
مواد را خوب هم بزنید تا یکدست شوند.
۳. آمادهسازی و پخت:
فر را روی ۲۰۰ درجه سانتیگراد (۳۹۰ فارنهایت) گرم کنید.
خمیر را به ۴ قسمت تقسیم کرده و روی سطح آردپاشیشده به شکل دایرههای نازک باز کنید.
روی هر خمیر مقداری از مواد گوشتی را قرار داده و با پشت قاشق صاف کنید.
لحمجونها را روی سینی فر قرار داده و به مدت ۱۰-۱۲ دقیقه در فر بپزید تا خمیر ترد شود.
پس از پخت، میتوان آن را با آبلیموی تازه، جعفری و سالاد سرو کرد.
نکات مهم:
میتوانید این غذا را در تابه چدنی یا روی ساج نیز بپزید.
اضافه کردن فلفل قرمز ترکی یا سماق طعم بهتری به غذا میدهد.
معمولاً لحمجون را به همراه دوغ یا سالاد سبزیجات سرو میکنند.
نوش جان
لقمه گوشت با گوشت چرخ کرده یکی از ساندویچ های بسیار ساده و فوری می باشد که می توانید به راحتی آن را در منزل برای یک شام خوشمزه تهیه کنید. برای تهیه این غذا نیاز به زمان زیادی ندارید و به راحتی قابل تهیه است زیرا مواد استفاده شده در این لقمه بسیار در دسترس است.
اما این لقمه با نان لواش تهیه می شود و یک ایده خوشمزه برای وقت های می باشد که دوست دارید یک شام خوشمزه و سریع داشته باشید. همراه با این لقمه خوشمزه یک سس پیاز فوق العاده به شما یاد خواهیم داد که داخل این لقمه استفاده می شود.
شما به دلخواه می توانید از پنیر رنده شده یا ورقه ای در انتها استفاده کنید و لقمه را گریل کنید. امروز در مستر قصاب طرز تهیه لقمه گوشت چرخ کرده با سس پیاز را به شما یاد خواهیم داد همراه ما باشید.
برای تهیه لقمه گوشت یا همان “کباب لقمهای” خوشمزه در خانه، میتوانید از این دستور استفاده کنید:
مواد لازم:
• گوشت چرخکرده: 500 گرم (ترجیحاً ترکیب گوشت گوساله و گوسفند)
• پیاز: 2 عدد بزرگ
• نمک: به میزان لازم
• فلفل سیاه: به میزان لازم
• زردچوبه: 1 قاشق چایخوری
• سماق: در صورت تمایل
• روغن یا کره: برای سرخ کردن
طرز تهیه:
1. آمادهسازی مواد:
• پیاز را پوست بگیرید و با رنده ریز، رنده کنید.
• آب اضافی پیاز رندهشده را با دست کاملاً بگیرید تا گوشت شل نشود.
2. مخلوط کردن مواد:
• گوشت چرخکرده را در یک کاسه بریزید و پیاز آبگرفته را به آن اضافه کنید.
• نمک، فلفل سیاه، زردچوبه و سماق (در صورت دلخواه) را اضافه کنید.
• مواد را با دست خوب ورز دهید تا کاملاً یکدست شوند (حداقل 5-7 دقیقه ورز دهید تا گوشت حالت چسبندگی پیدا کند).
3. شکل دادن لقمهها:
• از مخلوط گوشت، مقداری بردارید و به شکل لقمههای کوچک (به اندازه کف دست) شکل دهید.
• لقمهها را کمی فشرده کنید تا در حین سرخ شدن باز نشوند.
4. سرخ کردن:
• در یک تابه مناسب، مقداری روغن یا کره بریزید و بگذارید گرم شود.
• لقمههای گوشت را در روغن داغ بچینید و با حرارت متوسط سرخ کنید. هر طرف را حدود 4-5 دقیقه سرخ کنید تا طلایی و مغزپخت شوند.
5. سرو:
• لقمههای گوشت را به همراه نان تازه، سبزیخوردن، دوغ و گوجه فرنگی کبابی سرو کنید.
طرز تهیه سس پیاز :
در ادامه برای تهیه سس پیاز باید یکی از پیازهای باقی مانده را به صورت خلالی ریز خرد کنید و داخل تابه کمی تفت دهید تا از خامی خارج شود و بعد شروع کنید ذره ذره آب اضافه کنید و هم بزنید تا پیاز کاراملی شود.
پیاز را داخل کاسه ریخته و کمی ماست و سس مایونز و فلفل سیاه و پودر سیر و پاپریکا خوب هم بزنید.
نکات:
• اگر میخواهید کباب نرمتری داشته باشید، یک قاشق غذاخوری آرد سوخاری یا کمی نان خشک آسیابشده به مواد اضافه کنید.
• میتوانید از ادویههای دیگری مثل پاپریکا یا پودر سیر هم استفاده کنید.
• در صورت تمایل، این لقمهها را به سیخ بکشید و روی ذغال یا در فر گریل کنید.
نوش جان!
نیمه آمادهسازی گوشت چرخکرده برای غذاهای مختلف میتواند به شما کمک کند در زمان پختوپز صرفهجویی کنید و غذاهای متنوعی سریعتر آماده کنید. در ادامه مراحل عمومی برای نیمه آمادهسازی گوشت چرخکرده را شرح میدهم:
1. انتخاب گوشت مناسب:
گوشت قرمز (گاو یا گوسفند): مناسب برای کباب، همبرگر، یا خوراکهای ایرانی.
گوشت مرغ: سبکتر و مناسب برای کتلت مرغ یا خوراکهای رژیمی.
ترکیب گوشتها برای طعم بهتر نیز ممکن است (مثلاً ترکیب گوشت گوساله و گوسفند).
2. تقسیمبندی برای استفادههای مختلف:
گوشت را به بخشهای کوچک تقسیم کنید و هر قسمت را برای نوع خاصی از غذا تعیین کنید.
همبرگر: گوشت را با پیاز رندهشده، ادویهها (مانند نمک، فلفل سیاه، زردچوبه) و کمی آرد مخلوط کنید.
کباب تابهای یا کوبیده: گوشت را با پیاز رندهشده، زردچوبه، نمک و فلفل ترکیب کنید.
خورشها یا ماکارونی: گوشت ساده بدون افزودنی یا با پیاز خردشده تفتداده شود.
کتلت: گوشت را با سیبزمینی رندهشده، تخممرغ و ادویه مخلوط کنید.
3. تفتدادن اولیه (در صورت نیاز):
برای غذاهایی مانند ماکارونی یا لازانیا، میتوانید گوشت را کمی تفت دهید:
پیاز را خرد کرده و در کمی روغن سرخ کنید.
گوشت چرخکرده را اضافه کنید و خوب هم بزنید تا تغییر رنگ دهد.
کمی زردچوبه، فلفل و ادویه دلخواه اضافه کنید.
پس از خنک شدن، گوشت را در ظروف کوچک بستهبندی کنید.
4. بستهبندی:
گوشت را در بستههای جداگانه (براساس تعداد وعدههای غذایی) در کیسههای زیپدار یا ظرفهای فریزری قرار دهید.
روی بستهها برچسب بزنید و نوع غذا یا افزودنیها را مشخص کنید (مثلاً: کباب تابهای، ماکارونی، خورش).
5. نگهداری در فریزر:
بستههای گوشت را در فریزر قرار دهید.
گوشت نیمه آماده به مدت 2-3 ماه در فریزر قابل استفاده است.
مزیتها:
صرفهجویی در زمان.
مدیریت بهتر وعدههای غذایی.
پیشگیری از هدر رفتن مواد غذایی.
نیمه آمادهسازی گوشت چرخکرده برای غذاهای مختلف میتواند به شما کمک کند در زمان پختوپز صرفهجویی کنید و غذاهای متنوعی سریعتر آماده کنید. در ادامه مراحل عمومی برای نیمه آمادهسازی گوشت چرخکرده را شرح میدهم:
1. انتخاب گوشت مناسب:
گوشت قرمز (گاو یا گوسفند): مناسب برای کباب، همبرگر، یا خوراکهای ایرانی.
گوشت مرغ: سبکتر و مناسب برای کتلت مرغ یا خوراکهای رژیمی.
ترکیب گوشتها برای طعم بهتر نیز ممکن است (مثلاً ترکیب گوشت گوساله و گوسفند).
2. تقسیمبندی برای استفادههای مختلف:
گوشت را به بخشهای کوچک تقسیم کنید و هر قسمت را برای نوع خاصی از غذا تعیین کنید.
همبرگر: گوشت را با پیاز رندهشده، ادویهها (مانند نمک، فلفل سیاه، زردچوبه) و کمی آرد مخلوط کنید.
کباب تابهای یا کوبیده: گوشت را با پیاز رندهشده، زردچوبه، نمک و فلفل ترکیب کنید.
خورشها یا ماکارونی: گوشت ساده بدون افزودنی یا با پیاز خردشده تفتداده شود.
کتلت: گوشت را با سیبزمینی رندهشده، تخممرغ و ادویه مخلوط کنید.
3. تفتدادن اولیه (در صورت نیاز):
برای غذاهایی مانند ماکارونی یا لازانیا، میتوانید گوشت را کمی تفت دهید:
پیاز را خرد کرده و در کمی روغن سرخ کنید.
گوشت چرخکرده را اضافه کنید و خوب هم بزنید تا تغییر رنگ دهد.
کمی زردچوبه، فلفل و ادویه دلخواه اضافه کنید.
پس از خنک شدن، گوشت را در ظروف کوچک بستهبندی کنید.
4. بستهبندی:
گوشت را در بستههای جداگانه (براساس تعداد وعدههای غذایی) در کیسههای زیپدار یا ظرفهای فریزری قرار دهید.
روی بستهها برچسب بزنید و نوع غذا یا افزودنیها را مشخص کنید (مثلاً: کباب تابهای، ماکارونی، خورش).
5. نگهداری در فریزر:
بستههای گوشت را در فریزر قرار دهید.
گوشت نیمه آماده به مدت 2-3 ماه در فریزر قابل استفاده است.
مزیتها:
صرفهجویی در زمان.
مدیریت بهتر وعدههای غذایی.
پیشگیری از هدر رفتن مواد غذایی.
ماندگاری گوشت چرخکرده به عوامل متعددی مانند دمای محیط، نحوه بستهبندی، و سرعت انتقال به فریزر بستگی دارد. در ادامه نکاتی برای نگهداری گوشت چرخکرده ارائه میشود:
۱. ماندگاری در یخچال
دمای ۰ تا ۴ درجه سانتیگراد:گوشت چرخکرده خام در یخچال حداکثر ۱ تا ۲ روز ماندگاری دارد. بهتر است بلافاصله پس از چرخ شدن بستهبندی و استفاده شود.
اگر گوشت قبل از چرخ شدن تازه بوده و در شرایط بهداشتی نگهداری شده باشد، میتوانید آن را در عرض این مدت استفاده کنید.
۲. ماندگاری در فریزر
اگر قصد دارید گوشت چرخکرده را طولانیمدت نگهداری کنید، باید بلافاصله پس از چرخ شدن در کیسههای پلاستیکی یا ظروف مخصوص فریزر بستهبندی کرده و در فریزر با دمای منفی ۱۸ درجه سانتیگراد قرار دهید.
در این حالت، گوشت چرخکرده تا ۳ تا ۴ ماه بدون تغییر کیفیت قابل نگهداری است.
۳. نکات بستهبندی
هوای داخل بسته را کاملاً خارج کنید تا از تشکیل یخزدگی و کاهش کیفیت جلوگیری شود.
روی بستهبندی تاریخ درج کنید تا زمان نگهداری را مدیریت کنید.
۴. نکات مهم
گوشت را نباید بیش از ۲ ساعت در دمای اتاق نگه دارید.
پس از یخزدایی، گوشت را نباید مجدداً فریز کنید مگر اینکه آن را کاملاً بپزید.
اگر مصرف گوشت چرخکرده برایتان زمانبر است، به بستهبندی در حجمهای کوچک فکر کنید تا بتوانید به مقدار لازم از آن استفاده کنید.
اضافه کردن چربی به گوشت چرخکرده چندین دلیل دارد:
۱. طعم بهتر
چربی نقش مهمی در بهبود طعم غذا دارد. گوشت چرخکرده بدون چربی ممکن است خشک و بیمزه شود، در حالی که وجود چربی باعث ایجاد طعم خوشایندتر میشود.
۲. بافت مناسب
چربی به بافت گوشت کمک میکند تا نرمتر و لطیفتر باشد. اگر گوشت بدون چربی استفاده شود، ممکن است سفت و خشک شود و به سختی جویده شود.
۳. جلوگیری از چسبیدن
چربی به جلوگیری از چسبیدن گوشت هنگام پخت کمک میکند. مثلاً در تهیه کباب یا همبرگر، چربی باعث میشود که گوشت به هم بچسبد و وا نرود.
۴. پخت یکنواخت
چربی هنگام پخت، حرارت را بهتر توزیع میکند و باعث میشود که گوشت بهطور یکنواخت بپزد.
اگر چربی اضافه نشود چه میشود؟
خشکی گوشت: گوشت چرخکرده بدون چربی بهویژه در کبابها و همبرگرها خشک میشود.
کمبود طعم: غذا کمتر لذیذ و خوشطعم خواهد بود.
عدم انسجام: ممکن است گوشت هنگام پخت، خرد یا از هم جدا شود.
اگر به دلایل رژیمی یا سلامتی ترجیح میدهید چربی اضافه نکنید، میتوانید از موادی مثل تخممرغ یا پیاز رندهشده برای افزایش رطوبت و انسجام گوشت استفاده کنید. همچنین اضافه کردن ادویههای مناسب میتواند تا حدی طعم را جبران کند.
آیا گوشت چرخ کرده را باید شست اگر نه چگونه قدیمی ها از این کار منع کرد تا قبول کنند از نظر علمی این ناصحیح است و چه ضرر هایی در منجمد کردن مدت ماندگاری و طبخ آن دارد
شستوشوی گوشت چرخکرده یک عادت نادرست است که ممکن است به دلیل تصورات قدیمی یا سنتی در برخی خانوادهها رواج داشته باشد. از نظر علمی، شستن گوشت چرخکرده توصیه نمیشود، زیرا هم تأثیر منفی بر کیفیت آن دارد و هم از نظر بهداشتی میتواند ضرر داشته باشد.
چرا شستن گوشت چرخکرده نادرست است؟
1. آسیب به بافت گوشت: گوشت چرخکرده به دلیل ساختار نرم و ریز خود، آب را به سرعت جذب میکند. در نتیجه، با شستن آن، آب و رطوبت بیشتری جذب کرده و بافت گوشت تغییر میکند. این موضوع باعث میشود گوشت پس از پختن، آبدار و خوشطعم نباشد و ممکن است بافتی نرم و نامطلوب پیدا کند.
2. افزایش احتمال آلودگی: شستن گوشت خام، از جمله گوشت چرخکرده، میتواند باعث پخش باکتریهای موجود در گوشت به سطوح آشپزخانه، سینک و ظروف شود. این عمل میتواند خطر آلودگی متقاطع را افزایش دهد و بهطور ناخواسته، باکتریها به دیگر مواد غذایی منتقل شوند.
3. کاهش طعم گوشت: هنگامی که گوشت چرخکرده شسته میشود، مقداری از پروتئینها و ترکیبات طبیعی آن که برای طعم و بوی خوشآیند مهم هستند، از دست میرود و ممکن است پس از پختن طعم واقعی و خوبی نداشته باشد.
روشهای جایگزین به جای شستن گوشت چرخکرده برای اطمینان از سلامت گوشت، بهتر است:
گوشت چرخکرده را از فروشگاههای معتبر و با تاریخ تولید مطمئن خریداری کنید.
گوشت را بهسرعت پس از خرید به فریزر یا یخچال منتقل کنید.
در زمان پخت، گوشت را بهخوبی و تا دمای داخلی مناسب حرارت دهید، زیرا حرارت میتواند باکتریها و میکروبهای موجود در گوشت را از بین ببرد.
مشکلات و ضررهای ناشی از شستوشو و منجمدکردن گوشت چرخکرده
1. فاسد شدن سریعتر: گوشت چرخکرده که شسته شده، به دلیل جذب رطوبت بیشتر، در فریزر یا یخچال سریعتر فاسد میشود و زمان ماندگاری آن کوتاهتر خواهد بود.
2. کاهش کیفیت در فرآیند انجماد: آب اضافی موجود در گوشت شستهشده در زمان منجمد کردن، میتواند کریستالهای یخی بیشتری تشکیل دهد که به بافت گوشت آسیب میرسانند. این موضوع در هنگام ذوب شدن گوشت باعث خروج بیشتر آب و کاهش کیفیت بافت آن میشود.
3. اثرات منفی در طبخ: گوشت چرخکردهای که شسته و سپس منجمد شده، در هنگام پخت کیفیت خود را از دست میدهد و به سختی قوام و طعم مناسبی خواهد داشت.
آموزشهای علمی و ترویج آن
برای جلوگیری از این اشتباه، آموزشهای علمی و بهداشتی لازم است. متخصصان تغذیه و بهداشت عمومی در سالهای اخیر تلاش کردهاند تا مردم را به درستی مطلع کنند که نیازی به شستن گوشت چرخکرده نیست و بهتر است برای ایمنی و سلامت از شیوههای استاندارد خرید و پخت استفاده شود.